Search form

Login - Register | FOLLOW US ON

Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - តើ​តុលាការ​ណា​មាន​សិទ្ធិ​ជម្រះ​ក្ដី​​អំពី​​ បណ្ដឹង​សើរើ?

Content image - Phnom Penh Post
លោក​សាស្ត្រាចារ្យ អ៊ិន បូផា។ រូបថត សហការី

តើ​តុលាការ​ណា​មាន​សិទ្ធិ​ជម្រះ​ក្ដី​​អំពី​​ បណ្ដឹង​សើរើ?

ករណី​មាន​រឿង​ក្តីក្តាំ​ណា​មួយ​ជា​នីតិវិធី​តាម​ផ្លូវ​ច្បាប់​គឺ​បុគ្គល​នោះ​នឹង​ធ្វើ​ពាក្យ​បណ្តឹង​ទៅ​តុលាការ​ដែល​ហៅថា​សាលា​ដំបូង។ ប៉ុន្តែ​បន្ទាប់​ពី​សាលា​ដំបូង​ជំនុំជម្រះ​ហើយ​តែ​ភាគី​ម្ខាង​ទៀត​ចាញ់​ហើយ​មិន​សុខ​ចិត្ត​នោះ​នឹង​មាន​តុលាការ ២ ថ្នាក់​ទៀត​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​រឿង​ក្តី​នោះ។ តើ​តុលាការ ២ ថ្នាក់​នោះ​មាន​អ្វីខ្លះ។

ជុំវិញ​បញ្ហា​នេះ​ភ្នំពេញ ប៉ុស្តិ៍ បាន​សម្ភាស​លោក​ចៅក្រម អ៊ិន បូផា ដែល​លោក​គឺជា​ចៅក្រម​នៃ​សាលា​ដំបូង​ខេត្ត​ព្រៃវែង និង​ក៏​ជា​សាស្ត្រាចារ្យ​នៃ​សាលារាជ បណ្ឌិត្យ​សភា​វិជ្ជាជីវៈ​តុលាការ​ផង​ដែរ ដែល​មាន​ខ្លឹមសារ​ដូច​ខាង​ក្រោម​នេះ៖

ជន​ជាប់ចោទ​ម្នាក់​ប្រសិន​បើ​គាត់​ត្រូវ​បាន​តុលាការ​ផ្តន្ទាទោស​រួច​ហើយ​ ប៉ុន្តែ​គាត់​មិន​សុខ​ចិត្ត​តើ​មាន​តុលាការ​ប៉ុន្មាន​ថ្នាក់​ទៀត​ដែល​ត្រូវ​ដោះស្រាយ​បណ្តឹង​របស់​គាត់? នៅ​មាន​តុលាការ​ជាន់​ខ្ពស់​ពីរ​ថ្នាក់​ទៀត​គឺ​សាលា​ឧទ្ធរណ៍ និង​តុលាការ​កំពូល។

ឧបមាថា​គាត់​ត្រូវ​សាលា​ដំបូង​កាត់​ឲ្យ​ជាប់​ទោស ៥ ឆ្នាំ​តើ​មក​ដល់​សាលា​ឧទ្ធរណ៍​ចាត់​ទុក​ថា​គាត់​នៅ​តែ​ជា​ជន​គ្មាន​ទោស​ដែរ​ទេ​ព្រោះ​អី​សាលា​ឧទ្ធរណ៍​មិន​ទាន់​ជំនុំជម្រះ​គាត់​ផង​នោះ? បើ​ពិរុទ្ធជន​ម្នាក់​ត្រូវ​បាន​សាលា​ដំបូង​កាត់ក្តី​ឲ្យ​ជាប់​ទោស ៥ ឆ្នាំ​តែ​គាត់​មិន​សុខ​ចិត្ត​ក៏​ប្តឹង​មក​សាលា​ឧទ្ធរណ៍។ ក្នុង​ករណី​នេះ​បើ​សាលា​ឧទ្ធរណ៏​រកឃើញ​ថា​គាត់​គ្មាន​កំហុស​នោះ​គាត់​នឹង​ត្រូវ​សម្រេច​ឲ្យ​រួច​ខ្លួន​ពីព្រោះ​សាលក្រម​ដែល​ធ្វើ​ឡើង​ដោយ​សាលា​ដំបូង​នោះ​មិន​ទាន់​ចូល​ជា​ស្ថាពរ​ហើយ​សាលា​ឧទ្ធរណ៍​មាន​កាតព្វកិច្ច​ពិនិត្យ​ទាំង​អង្គហេតុ និង​អង្គ​ច្បាប់។

តើ​ពាក្យ​ថា​សាលក្រម និង​សាលដីកា​នេះ​វា​មាន​តម្លៃ​ស្មើ​គ្នា​ដែរ​ទេ?

ពាក្យ​សាលក្រម និង​សាលដីកា​នេះ​មាន​តម្លៃ​ជា​សេចក្តី​សម្រេច​ដូច​គ្នា​នៅ​ពេល​ចូល​ជា​ស្ថាពរ​ពីព្រោះ​តុលាការ​ធ្វើការ​វិនិច្ឆ័យ​ទៅ​លើ​អង្គហេតុ។

ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​មាន​ការ​បែងចែក​រវាង​ពាក្យ​ថា​សាលក្រម និង​សាលដីកា​នេះ?

ការ​បែងចែក​សាលក្រម និង​សាលដីកា​នេះ​មាន​លក្ខណៈ​ខុស​គ្នា​ពីព្រោះ​ថា​កាល​ណា​គេ​និយាយ​ពី​សាលក្រម​គឺ​គេ​ដឹង​ភ្លាម​ថា​ជា​សេចក្តី​វិនិច្ឆ័យ​របស់​សាលា​ដំបូង ឬ​តុលាការ​ជាន់​ទាប​ រីឯ​កាល​ណា​គេ​និយាយ​អំពី​សាលដីកា​នោះ​មាន​ន័យ​ថា​ជា​សេចក្តី​វិនិច្ឆ័យ​ដោយ​តុលាការ​ជាន់​ខ្ពស់ (សាលា​ឧទ្ធរណ៍ ឬ​តុលាការ​កំពូល) ដោយសារ​តែ​មាន​ការ​មិន​ពេញ​ចិត្ត​របស់​ភាគី​ដែល​សាលា​ជាន់​ទាប​បាន​វិនិច្ឆ័យ។

មូល​ហេតុ​ដែល​មាន​ការ​ប្រើប្រាស់​ពាក្យ «សាលដីកា» នេះ​ជា​សញ្ញាណ​ប្រាប់​ថា​ភាគី​បាន​តវ៉ា​ចំពោះ​ការ​សម្រេច​សេចក្តី​របស់​តុលាការ​ជាន់​ទាប។ ប្រសិន​បើ​ជន​ជាប់ចោទ​ណា​ម្នាក់​ត្រូវ​បាន​តុលាការ​កំពូល​ជំនុំជម្រះ​ហើយ​ប្រកាស​សាលដីកា​តម្កល់​ទោស​ដដែល។

តើ​គាត់​អាច​ប្តឹង​សើរើ​ឡើង​វិញ​បាន​ទេ? តើ​បណ្តឹង​សើរើ​នេះ​អាច​ធ្វើ​ទៅ​បាន​ក្រោយ​ប្រកាស​សាលដីកា​រយៈពេល​ប៉ុន្មាន​ខែ?

ចំពោះ​នៅ​សាលា​ដំបូង និង​សាលា​ឧទ្ធរណ៍​ជនជាប់ចោទ​អាច​ប្តឹង​សើរើ​ឲ្យ​ជម្រះ​ឡើង​វិញ​បាន​ដូច​តុលាការ​កំពូល​ដែរ​ទេ? ពិរុទ្ធជន​មាន​សិទ្ធិ​ប្តឹង​សើរើ​បាន​នៅ​ពេល​មាន​សាលក្រម ឬ​សាលដីកា​ចូល​ជា​ស្ថាពរ​ក្នុង​រយៈពេល ៣០ ថ្ងៃ។ មាន​តែ​តុលាការ​កំពូល​ទេ​មាន​សិទ្ធិ​ជម្រះ​ក្តី​អំពី​បណ្តឹង​សើរើ៕

0

Comments

Please, login or register to post a comment