Search form

Login - Register | FOLLOW US ON

Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - តើ​ការ​ប្រែប្រួល​លទ្ធផល​ឆ្នោត​ មកពី​ធ្វើ​កំណែ​ទម្រង់​ (D&D)?

Content image - Phnom Penh Post
ក្រាហ្វិក​ដែល​បង្ហាញ​ពី​ដំណើរ​នៃ​ការ​គាំទ្រ​លើ​គណបក្ស​កាន់​អំណាច និង​បក្ស​ប្រឆាំង​។ ប្រភព គ ជ ប

តើ​ការ​ប្រែប្រួល​លទ្ធផល​ឆ្នោត​ មកពី​ធ្វើ​កំណែ​ទម្រង់​ (D&D)?

បន្ទាប់ពី​លទ្ធផល​បឋម​នៃ​ការ​​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ-សង្កាត់​អាណត្តី​ ៤ ​កាលពី​ថ្ងៃ​ទី​ ៤ ខែ​មិថុនា​កន្លង​ទៅ​នេះ​គណបក្ស​ធំៗ​ទាំង​ ២ ​គឺ​គណបក្ស​ប្រជាជន​ (CPP) ​និង​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​ (CNRP) សុទ្ធ​តែ​បាន​ប្រកាស​ថា​ឈ្នះ​ឆ្នោត​រៀងៗ​ខ្លួន​។

CPP បាន​អះអាង​ថា​ខ្លួន​បន្ត​ឈ្នះ​ដដែល​ហើយ​ថា​នឹង​កាន់កាប់​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ទៀត​។ ​ម្យ៉ាង​បើ​ប្រៀបធៀប​ចំនួន​អ្នក​បោះឆ្នោត​គាំទ្រ​នៅ​ថ្នាក់​ឃុំ សង្កាត់​ឆ្នាំ​ ២០១៧ ​នេះ​ជាមួយ​នឹង​ការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​តំណាងរាស្ត្រ​កាលពី​ឆ្នាំ​ ២០១៣ មាន​អ្នក​បោះឆ្នោត​ជូន​គណបក្ស​របស់​ខ្លួន​កើន​ឡើង​។

ដោយឡែក ​ចំពោះ​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​វិញ​ក៏​បាន​អះអាង​ថា​ខ្លួន​បាន​ឈ្នះ​ឆ្នោត​ភ្លូកទឹក​ភ្លូកដី​ផង​ដែរ ដោយ​សំអាង​ថា​កាលពី​ឆ្នាំ​ ២០១២ ​បក្ស​ខ្លួន​បូក​ចូល​គ្នា​ទាំង​ ២ ​គឺ​គណបក្ស​ សម រង្ស៊ី និង​គណបក្ស​សិទ្ធិមនុស្ស​បាន​តែ​ ៤០ ​អាសនៈ​ជាប់​ជា​ប្រធាន​ក្រុមប្រឹក្សា​​ឃុំ សង្កាត់​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​តែ​បោះឆ្នោត​ម្តង​នេះ​កើន​អាសនៈ​ប្រធាន​ ១២ ​ដង បើ​ប្រៀបធៀប​នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១២ រីឯ​សមាជិក​ក្រុមប្រឹក្សា​ក៏​កើន​ដែរ​។

ជា​រឿង​ធម្មតា​ទេ​សម្រាប់​អ្នក​នយោបាយ​តែងតែ​អួត​ពី​លទ្ធផល​ឈ្នះៗ​រៀងៗ​ខ្លួន​អ៊ីចឹង​ហើយ ដើម្បី​បំភាន់​ភ្នែក​អ្នក​គាំទ្រ​ដែល​មិន​សូវ​យល់​ដឹង​អំពី​ការ​ប្រៀបធៀប​តាម​បែប​ស្ថិតិ​ (Statistics) ​នោះ​គឺ​អ្នក​នយោបាយ​ធ្វើ​យ៉ាង​ណា​ឲ្យ​តែ​បាន​ទៅ​មុខ​មួយ​គ្រាៗ​សិន បើ​ទោះបី​ជា​មិន​សម​ហេតុ​សម​ផល​តាម​ការ​​វិភាគ​បែប​ស្ថិតិ​ក៏ដោយ​។

ក្នុង​ន័យ​របស់​ស្ថិតិ គេ​មិន​អាច​ធ្វើការ​ប្រៀបធៀប​គ្នា​រវាង​លទ្ធផល​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ឃុំ សង្កាត់ ទៅ​នឹង​ការ​បោះឆ្នោត​ជាតិ​នោះ​ទេ ព្រោះ​លក្ខខណ្ឌ​ទាំង​ ២ ​នេះ​មាន​លក្ខណៈ​ខុស​គ្នា​ភាសា​ស្ថិតិ​ថា​អាំងឌីកាទ័រ​ខុស​គ្នា​មិន​អាច​ប្រៀបធៀប​គ្នា​បាន​ទេ​។

គឺ​លក្ខណៈ​ឃុំ-សង្កាត់ បើ​ទោះបី​ជា​ពេញ​ចិត្ត​មេបក្ស​ក៏ដោយ​តែ​ប្រសិន​បើ​អ្នក​តំណាង​ឈរ​ឈ្មោះ​អន់ ឬ​ក៏​គេ​មិន​ពេញ​ចិត្ត​ពេក ក៏​ធ្វើឲ្យ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​ដែរ តែ​បើ​បោះឆ្នោត​ជាតិ​វិញ​គឺ​គេ​ផ្តោត​ទៅ​លើ​មេបក្ស និង​គោលនយោបាយ​របស់​គណបក្ស​តែ​ម្តង​ព្រោះ​បើ​ឈ្នះ​មតិ​ភាគច្រើន​ ៥០ ​ភាគរយ​បូក​ ១ ​សំឡេង​គឺ​បក្ស​កាន់កាប់​សភា​ជាតិ​នឹង​មាន​សិទ្ធិ​ជ្រើសរើស​បេក្ខជន​មកពី​បក្ស​នោះ​ធ្វើ​ជា​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី និង​ចូល​កាន់កាប់​រដ្ឋាភិបាល​ទាំង​មូល​តែ​ម្តង​។ ប៉ុន្តែ​យ៉ាង​ណា​ក៏​មាន​ផល​ប៉ះពាល់​ខ្លះ​ដែរ​ពី​ការ​អនុវត្ត​របស់​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ​សង្កាត់​នេះ​។

តែ​លទ្ធផល​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ឃុំ សង្កាត់​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ២០១៧ ​នេះ​គេ​អាច​ស្ទាបស្ទង់​កម្រិត​វិជ្ជមាន​ និង​អវិជ្ជមាន​បាន​ខ្លះ​ដែរ​ក្នុង​ការ​ចំណោល​ទៅ​លើ​ការ​រំពឹង​ទុក​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ជាតិ​ឆ្នាំ ២០១៨ ។

លទ្ធផល​បណ្តោះអាសន្ន​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ឃុំ សង្កាត់​លើក​ទី​ ៤ ​ឆ្នាំ​ ២០១៧ ​នេះ ក្នុង​ន័យ​ស្ថិតិ​គឺ​គេ​អាច​ប្រៀបធៀប​​ជាមួយ​ការ​បោះឆ្នោត​លើក​ទី​ ៣ ​កាលពី​ឆ្នាំ​ ២០១២ ​បាន បើ​ទោះបី​ជា​ចំនួន​ឃុំ សង្កាត់​ទូទាំង​ប្រទេស​មាន​ការ​កើនឡើង​បន្តិចបន្តួច​ក៏ដោយ​គឺ​សរុប​ ១៦៣៣ នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១២ ឡើង​ដល់​ ១៦៤៦ ​ឆ្នាំ​ ២០១៧​។

ចំណុច​ទី​ ១ ​គឺ​យក​អាំងឌីកាទ័រ​ប្រធាន​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ សង្កាត់​ជា​គោល​នៅ​ក្នុង​បក្ស​ទាំង​ពីរ​មក​ប្រៀបធៀប​គ្នា​សិន លទ្ធផល​បោះឆ្នោត​ទាំង​ ២ ​លើក​ចុង​ក្រោយ​នេះ​គឺ​ CPP ទទួល​បាន​ឈ្នះ​​អាសនៈ​ប្រធាន​លើ CNRP ទាំង ២ លើក​ហើយ​មាន​ចំនួន​ច្រើន​លើស​លុប​ទៀត ហើយ នៅ​ឆ្នាំ​២០១៧ នេះ CPP ឈ្នះ ២ ដង​ដាច់​លើ CNRP គឺ​មាន​ន័យ​ថា CPP គ្រប់គ្រង​នៅ​មូលដ្ឋាន​របស់​ខ្លួន​ច្រើន​ជាង CNRP ដដែល។

ចំណុច​ទី​ ២ ​គឺ​យក​អាំងឌីកាទ័រ​ប្រធាន​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ សង្កាត់​ជា​គោល​តែ​នៅ​ក្នុង​បក្ស​របស់​ខ្លួន​ធ្វើការ​ប្រៀបធៀប​កាលពី​ឆ្នាំ​ ២០១២ និង​ឆ្នាំ​ ២០១៧ សម្រាប់​លទ្ធផល​ CPP ​គឺ​អាសនៈ​ប្រធាន​មាន​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​ពី​ ១៥៩១ មក​នៅ​ត្រឹម​ ១១៦៣ ​អាសនៈ​គឺ​ធ្លាក់​ចុះ​ជិត​ ១ ​ភាគ​ ៣ ​នៃ​លទ្ធផល​ចាស់​។

រីឯ​ CNRP ​វិញ​គឺ​មាន​ការ​កើន​ឡើង​ពី​ ៤០ ទៅ​ ៤៨២ ​អាសនៈ​គឺ​មាន​ការ​កើនឡើង​ ១២ ​ដង​នៃ​លទ្ធផល​ចាស់​។ (​សូម​មើល​ក្រាហ្វិក​ខាង​លើ​) ​ដូច​គ្នា​នេះ​ដែរ ចំណុច​ទី​ ៣ ​គឺ​យក​អាំងឌីកាទ័រ​សមាជិក​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ សង្កាត់​ដែល​ជាប់​ឆ្នោត​ទាំងអស់​របស់​បក្ស​ទាំង​ ២ ​មក​ប្រៀបធៀប​គ្នា​រួច​សាកល្បង​ប្រៀបធៀប​បក្ស​រៀងៗ​ខ្លួន​កាលពី​បោះ​ឆ្នាំ​ ២០១២ ​និង​ឆ្នាំ​ ២០១៧ ថា​តើ​មាន​កើនឡើង​ ឬ​ក៏​ថយ​ចុះ​?

ចំណុច​ទី​ ៤ ​គឺ​ការ​គណនា​ធ្វើការ​រំពឹង​ទុក​ថា​តើ​បក្ស​ណា​នឹង​ធ្វើ​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ និង​ចំនួន​សមាជិក​សភា​កើនឡើង​ ឬ​ក៏​ថយ​ចុះ បើ​ធ្វើការ​ប្រៀបធៀប​គ្នា​រវាង​បក្ស និង​បក្ស​ និង​ក្នុង​បក្ស​រៀងៗ​ខ្លួន​? ​ចំណុច​ទី​ ៥ ​គឺ​ចាប់​ផ្តើម​ការ​គណនា​រក​ប្រធាន​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ក្រុង ស្រុក ខណ្ឌ មក​ប្រៀបធៀប​ដូច​ខាង​លើ​ដែរ​។

ចំណុច​ទី​ ៦ ​គឺ​ការ​គណនា​រក​ប្រធាន​ក្រុម​ប្រឹក្សា​រាជធានី ខេត្ត ធ្វើ​ប្រៀបធៀប​ដូច​គ្នា​។ ​ការ​ប្រែប្រួល​នៅ​ចំណុច​ទី​ ៤ ទី​ ៥ និង​ទី​ ៦ ​គឺ​កើតឡើង​ដោយ​ការ​បោះឆ្នោត​អសកល​ដែល​សមាជិក​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ឃុំ សង្កាត់​ជាប់​ឆ្នោត​ទាំងអស់​គឺជា​អង្គ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​ពួកគាត់​។

ចំណុច​ទី​ ៧ ​គឺ​ការ​ប្រៀបធៀប​ចំនួន​ភាគរយ​សរុប​នៃ​បក្ស​ទាំង​ ២ ​ទទួល​បាន​ពី​ការ​បោះឆ្នោត​ឃុំ សង្កាត់​ឆ្នាំ​ ២០១៧ ហើយ​វាស់​ចំណោល​នូវ​ការ​រំពឹង​ទុក​របស់​ខ្លួន​សម្រាប់​​រៀបចំ​យុទ្ធសាស្ត្រ​ប្រកួត​ប្រជែង​​ការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​តំណាងរាស្ត្រ​នៅ​ឆ្នាំ​ ២០១៨ ​។

បន្ទាប់ពី​ការ​វិភាគ​តាម​បែប​បរិមាណ​វិស័យ​មក​ឥឡូវ​ចូល​ដល់​ការ​វិភាគ​តាម​គុណភាព​វិស័យ​វិញ​ម្តង​គឺ​បក្ស​នីមួយៗ​ស្វែងរក​ចំណុច​ខ្លាំង ចំណុច​ខ្សោយ និង​បញ្ហា​ប្រឈម​រៀងៗ​ខ្លួន​វិញ​ដើម្បី​ដោះ​នូវ​បញ្ហា​ដែល​ជំពាក់​ជំពិន​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​នូវ​លទ្ធផល​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​លើក​ទី​ ៤ ​នេះ​។

ដូចជា ​ការ​ថ្នាំងថ្នាក់​មិន​ពេញ​ចិត្ត​នូវ​មេឃុំ ឬ​ក៏​ចៅសង្កាត់​របស់​ខ្លួន​បក្ស​សម្ញែង​ខ្លាំង​ពេក​មើល​ទៅ​ហាក់បី​ដូចជា​ហួស​សមត្ថភាព​ដែល​ខ្លួន​អាច​ធ្វើ​បាន​ដំឡើង​ពី​ ២ ​ទៅ​ ៣ ​ម៉ឺន​ដល់​ ៥០ ​ម៉ឺន​សម្រាប់​ឃុំ​សង្កាត់ ព្រោះ​រដ្ឋាភិបាល​ទេ​ជា​អ្នក​អនុម័ត​ថវិកា​ជាតិ និង​ថ្នាក់​ក្រោម​ជាតិ​នោះ​គឺ​បាន​តែ​ ២,៨ ​ភាគរយ​នៃ​ចំណូល​ថវិកា​ចរន្ត​សរុប អ៊ីចឹង​លុះត្រា​តែ​បក្ស​ខ្លួន​ឯង​ឈ្នះ​ឆ្នោត​ជាតិ​បាន​ដឹកនាំ​ប្រទេស​ទើប​អាច​កែ​តួលេខ​នេះ​បាន​។

រីឯ​ សមាជិក​បក្ស​ខ្លះ​មិន​ពេញ​ចិត្ត​នឹង​ការ​ឃុំ​ខ្លួន​មន្ត្រី​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ទាំង​ ៤ ​នាក់​ និង​មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​ គ.ជ.ប ម្នាក់​នោះ​ថា​បាន​ធ្វើឲ្យ​ខាត​សន្លឹក​ឆ្នោត​របស់​បក្ស​កាន់​អំណាច​ទៅ​វិញ​ព្រោះ​អ្នក​ប្រព្រឹត្ត​នោះ​បាន​រួច​ខ្លួន​អស់​ហើយ​​តើ​ទុក​ពួកគេ​ធ្វើ​អ្វី​ទៀត​? ​ការ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ឧទាហរណ៍​ខាង​លើ​នេះ​គឺ​សម្រាប់​ត្រៀម​ខ្លួន​ចូល​ប្រកួត​ឆ្នាំ​ ២០១៨​។

ការ​ប្រែប្រួល​លទ្ធផល​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​ទាំង​នេះ​មិនមែន​មកពី​ដោយសារ​តែ​ការ​ធ្វើ​វិមជ្ឈការ​ផ្តល់​អំណាច​ថ្នាក់​ក្រោម​នោះ​ទេ​គឺជា​ទ្រឹស្តី​នៃ​ការ​អនុវត្ត​វិមជ្ឈការ​មិន​បាន​លម្អៀង​ទៅ​គណបក្ស​ណា​មួយ​នោះ​ទេ​ដូចជា​ការ​ចែក​​រំលែក​ធនធាន​មនុស្ស និង​ថវិកា​គឺ​មាន​ការ​បែងចែក​ស្មើៗ​គ្នា​ទៅ​តាម​ទំហំ​ពលរដ្ឋ​នៅ​ក្នុង​ដែនដី​របស់​ខ្លួន ហើយ​បេក្ខជន​មាន​សិទ្ធិ​ឈរ​ឈ្មោះ​ត្រូវ​បាន​ផ្តល់​ស្មើៗ​គ្នា​ដែរ​។

ប៉ុន្ដែ​អ្វី​ដែល​ប្រែប្រួល​លទ្ធផល​នោះ​គឺ​ប្រធាន​ក្រុម​ប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ មិន​បាន​បំពេញ​តួនាទី​របស់​ខ្លួន​ពេញលេញ​​នៅ​ដែនដី​របស់​ខ្លួន​ធ្វើឲ្យ​មាន​ការ​ថ្នាំ​ថ្នាក់​។

ជាង​នេះ​ទៅ​ទៀត​បើ​រដ្ឋាភិបាល​នៅ​តែ​មាន​ភាព​​លម្អៀង​ថា​បើ​ឃុំ សង្កាត់​ណា​ដែល​បក្ស​របស់​ខ្លួន​ចាញ់​ឆ្នោត​នោះ​មិន​អភិវឌ្ឍ​ក៏​ជា​មុខ​សញ្ញា​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ភាព​លម្អៀង​ ឬ​ក៏​រើសអើង​ផ្នែក​នយោបាយ​នោះ​ផង​ដែរ​៕

ចូលរួម​ផ្តល់​យោបល់​តាមរយៈ ​soprach.tong@phnompenhpost.com

0

Comments

Please, login or register to post a comment

ព័ត៌មានពាក់ព័ន្ធ