The Phnom Penh Post Search

Search form

Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​អាមេរិក​ដែល​មាន​ភាព​ចម្រូង​ចម្រាស​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ

ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​អាមេរិក​ដែល​មាន​ភាព​ចម្រូង​ចម្រាស​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ

Content image - Phnom Penh Post
លោក Mark O'Bannon ពលរដ្ឋ​អាមេរិក​ដែល​ជា​អ្នក​គាំទ្រ​លោក ត្រាំ។ រូបថត ឡាយ សាមាន

ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​អាមេរិក​ដែល​មាន​ភាព​ចម្រូង​ចម្រាស​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ

ភ្នំពេញៈ នៅ​ថ្ងៃ​ស្អែក​នេះ​ការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​ប្រធានាធិបតី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ដែល​ធ្វើ​ឡើង ៤ ឆ្នាំ​ម្តង​នឹង​ចាប់ផ្តើម​ខណៈ​ដែល​ការ​បោះឆ្នោត​លើក​នេះ​ត្រូវ​បាន​ទាំង​ប្រជាពលរដ្ឋ​អាមេរិក​ជន​អន្តោប្រវេសន៍​ស្រប​ច្បាប់​ជាពិសេស​សាស្ត្រាចារ្យ​មួយ​ចំនួន​លើក​ឡើង​ស្រដៀង​គ្នា​ថា​មាន​ភាព​តានតឹង​ខ្លាំង​ដែល​គួរ​ឲ្យ​បារម្ភ ឬ​ហៅថា «ឆ្កួតៗ» ដែល​ខុស​ប្លែក​ពី​ការ​បោះឆ្នោត​កាលពី​លើក​មុនៗ។

បើ​តាម​ទូរទស្សន៍ ABC និង​កាសែត​វ៉ាស៊ីនតោន​ប៉ុស្តិ៍​បាន​បង្ហាញ​ពី​លទ្ធផល​ស្ទង់​មតិ​កាលពី​ម្សិលមិញ​ថា​លោកស្រី ហ៊ីឡារី គ្លីនតុន បាន​នាំ​មុខ​លោក​ ដូណាល់ ត្រាំ ៥ ភាគរយ​គឺ ៤៨ ទល់នឹង ៤៣ ភាគរយ​នៅ​ទូទាំង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក។

ដោយសារ​ការ​បោះឆ្នោត​លើក​នេះ​មាន​ភាព​តានតឹង និង​ចម្រូងចម្រាស​ខ្លាំង​ស្ថានទូត​អាមេរិក​ប្រចាំ​កម្ពុជា​បាន​ចំណាយ​ថវិកា​ជាច្រើន​ម៉ឺន​ដុល្លារ​សម្រាប់​ឱ្យ​អ្នក​សារព័ត៌​ខ្មែរ​ចំនួន ១៥ រូប​ទៅ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​រយៈពេល ១៥ ថ្ងៃ​ដើម្បី​ស្វែងយល់​ពី​ស្ថានការណ៍​ប្រព័ន្ធ​បោះឆ្នោត និង​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​បញ្ចេញ​មតិ​នៅ​អាមរិក​ខណៈ​ការ​បោះឆ្នោត​ឃុំ សង្កាត់ នៅ​កម្ពុជា​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១៧ ក៏​កាន់តែ​ខិត​ជិត​មក​ដល់​ផង​ដែរ​នោះ។

ក្នុង​ដំណើរ​ទស្សនកិច្ច​នោះ​អង្គការ​អន្តរជាតិ​ដើម្បី​អ្នក​សារព័ត៌មាន (ICFJ) បាន​រៀបចំ​ឱ្យ​ជួប​សម្ភាសន៍​ផ្ទាល់​ជាមួយ​សាស្ត្រាចារ្យ​អ្នក​វិភាគ​នយោបាយ​ជាពិសេស​ជួប​ជាមួយ​មន្ត្រី​បម្រើ​កិច្ចការ​បោះឆ្នោត​នៅ​ទី​នោះ។ យ៉ាង​ណា​ក៏ដោយ​ពលរដ្ឋ​អាមេរិក និង​ជនអន្តោប្រវេសន៍​ស្រប​ច្បាប់​បាន​សម្តែង​ការ​យល់​ឃើញ​ផ្សេងៗ​គ្នា​ដោយ​អ្នក​ខ្លះ​គាំទ្រ​លោក​ ដូ ណាល់ត្រាំ មកពី​គណបក្ស​សាធារណរដ្ឋ និង​អ្នក​ខ្លះ​ទៀត​គាំទ្រ​លោកស្រី ហ៊ីឡារី គ្លីនតុន មកពី​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ។

អ្វី​ដែល​គួរ​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ​នោះ​នៅ​កិច្ច​ពិភាក្សា Debate រវាង​បេក្ខភាព​ទាំង​ពីរ​នោះ​នៅ​ពេល​អ្នក​សម្រប​សម្រួល​សួរ​ថា​ប្រសិន​បើ​លោក ត្រាំ មកពី​គណបក្ស​សាធារណរដ្ឋ​ចាញ់​ឆ្នោត​ តើ​លោក​នឹង​ទទួល​ស្គាល់​លទ្ធផល​ឆ្នោត​ដែរ​ឬ​ទេ? តែ​លោក ត្រាំ ហាក់បី​ដូចជា​ស្ទាក់ស្ទើរ និង​ឆ្លើយ​ថា​ចាំ​មើល​លទ្ធផល​ជាក់ស្តែង​ខណៈ​ដែល​សាស្ត្រាចារ្យ​ដែល​តាមដាន​ព្រឹតិ្តការណ៍​នេះ​សម្តែង​ការ​ព្រួយបារម្ភ​ថា​អាច​មាន​បដិវត្តន៍ ឬ​មាន​អ្នក​ធ្វើ​ឃាត​លោកស្រី ហ៊ីឡារីគ្លីនតុន មកពី​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ ប្រសិន​បើ​លោក ត្រាំ ចាញ់​ឆ្នោត​ពិត​មែន។

សាស្ត្រាចារ្យ​វិទ្យាសាស្ត្រ​នយោបាយ​លោក Charles Nobel បាន​សម្តែង​ការ​ព្រួយបារម្ភ​ចំពោះ​ព្រឹត្តិការណ៍​បោះឆ្នោត​លើក​នេះ​ដោយ​លោក​ចាត់​ទុក​ថា​មាន​ភាព​ខុសប្លែក​ពី​មុន។ លោក​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា៖ «ខ្ញុំ​បារម្ភ​មែន​ទែន​ពី​រឿង​ហ្នឹង​ដោយសារ​តែ​អ្នក​គាំទ្រ​របស់​លោក ត្រាំ មាន​កំហឹង​ភាគច្រើន ពួកគាត់​មាន​កាំភ្លើង​ច្រើន​នៅ​ក្នុង​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​កន្លង​មក​មាន​ការ​សម្ភាស​ជាមួយ​អ្នក​គាំទ្រ​ខ្លាំងៗ​របស់​ ត្រាំ ថា​ប្រសិន​បើ​ ត្រាំ ចាញ់​អាច​មាន​បដិវត្តន៍​ផង»។ «ខ្ញុំ​គិត​ថា​ប្រហែល​ជា​មាន​អំពើ​ហិង្សា​ចំណែក​ការ​ព្រួយបារម្ភ​របស់​ខ្ញុំ​អាច​មាន​ការ​ធ្វើ​ឃាត​លោកស្រី ហ៊ីឡារីគ្លីនតុន ផង​ដែរ។ ពួកគេ​គិត​ថា​លោកស្រី គ្លីនតុន ដូចជា​បិសាច​ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​គេ​ខ្លាច​ហើយ​ប្រជាជន​មួយ​ចំនួន​ស្អប់​គាត់​ដោយ​គ្មាន​ហេតុផល»។ លោក​បន្ថែម​ថា៖ «លោក ត្រាំ មិន​អាច​បញ្ឈប់​លទ្ធផល​នៃ​បោះឆ្នោត​បាន​ទេ​ព្រោះ​លទ្ធផល​នោះ​នឹង​ត្រូវ​បាន​ប្រកាស​ដោយ​ប្រធាន​គណៈកម្មការ​រៀបចំ​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​ក្នុង​រដ្ឋ​នីមួយៗ។ យើង​ដឹង​ហើយ​ប្រព័ន្ធ​បោះឆ្នោត​នៅ​អាមេរិក​រហូត​មក​ទល់​ពេល​នេះ​គឺជា​ប្រព័ន្ធ​ដែល​ល្អ​បំផុត​នៅ​ក្នុង​ពិភពលោក។ ចឹង​បើ​សិន​ជា​លោក ត្រាំ លើក​ឡើង​ថា​មិន​គាំទ្រ ឬ​មិន​ទទួល​ស្គាល់​លទ្ធផល​វា​ធ្វើ​ឱ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​ប្រព័ន្ធ​បោះឆ្នោត​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក»។

បើ​ទោះ​ជា​បេក្ខភាព​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក​ទាំង​ពីរ​បាន​ហែកហួរ​គ្នា​ពី​រឿង​អាស្រូវ​រៀងៗ​ខ្លួន​នៅ​លើ​វេទិកា​សាធារណៈ​ក្តី​តែ​ពួកគេ​មិន​ត្រូវ​បាន​ស្ថាប័ន​តុលាការ ឬ ស្ថាប័ន​ផ្សេង​មក​គាប​សង្កត់ ឬ​ចាប់​ដាក់​ពន្ធនាគារ​ដោយ​ចោទ​ពី​នេះ​ពី​នោះ​ទេ។ ចំណែក​កម្ពុជា​វិញ​ប្រព័ន្ធ​តុលាការ​ត្រូវ​បាន​គេ​មើល​ឃើញ​ថា​មាន​ភាព​លម្អៀង​ទៅ​គណបក្ស​កាន់​អំណាច​ដែល​ធ្វើ​ឱ្យ​មាន​ការ​ព្រួយបារម្ភ​ដល់​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ។ ជាក់ស្តែង​ប្រធាន​គណបក្ស​ប្រឆាំង​លោក សម រង្ស៊ី កំពុង​និរទេស​ខ្លួន​នៅ​ក្រៅ​ប្រទេស និង​ប្រធាន​ស្តីទី​លោក កឹម សុខា កំពុង​សម្ងំ​នៅ​តែ​ក្នុង​ទីស្នាក់ការ​បក្ស​គេច​ពី​ការ​ចាប់​ខ្លូន​របស់​តុលាការ​ខណៈ​មន្ត្រី និង​សកម្មជន​ផ្សេង​ទៀត​កំពុង​ជាប់​ពន្ធនាគារ។

អ្នក​វិភាគ​ឯករាជ្យ​លោក អ៊ូ វីរៈ ដែល​កាន់​សញ្ជាតិ​ខ្មែរ អាមេរិក​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ស្ថានការណ៍​នយោបាយ​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មុន​ពេល​បោះឆ្នោត​លើក​នេះ​ពិតជា​មាន​ភាព​តានតឹង​តែ​មិន​ដូច​ស្ថានការណ៍​នៅ​កម្ពុជា​នោះ​ទេ​ដោយសារ​ស្ថាប័ន​ជាតិ​នានា​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ឈរ​លើ​ជំហរ​ឯករាជ្យ។ លោក​ថា៖ «បោះឆ្នោត​អាមេរិក​លើក​នេះ​ខុស​ប្លែក​លើក​មុនៗ​មិន​ដែល​ធ្លាប់​មាន​ទេ​ហើយ​ការ​ឈ្លោះ​គ្នា​គឺ​ធ្ងន់ធ្ងរ​ជាង​រាល់​ដង។ លោក ត្រាំ ហាក់​ដូចជា​ដើរ​ឃ្លាត​ឆ្ងាយ​បន្តិច​ប៉ុន្តែ​មិន​ទាន់​មាន​អ្វី​ដែល​ខុស​ច្បាប់​ទេ​តែ​ទោះបី​ជា​មាន​បញ្ហា​ប្រឈម​ក៏ដោយ ក៏​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មាន​ស្ថាប័ន​ដែល​ធានា​នូវ​ដំណើរការ​ប្រជាធិបតេយ្យ»។ «នៅ​ស្រុក​គេ​ស្ថាប័ន​កំពូលៗ​គឺ​ឯករាជ្យ​បើ​ស្រុក​យើង​អត់​ឯករាជ្យ​ទេ​បើ​នៅ​ស្រុក​យើង​ដើម្បី​ធានា​ឲ្យ​បាន​នូវ​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​បោះឆ្នោត​ទាល់​តែ​ស្ថាប័ន​សំខាន់ៗ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​ធម្មនុញ្ញ គជប យោធា និង​ស្ថាប័ន​ប៉ូលិស​ត្រូវ​តែ​ឯករាជ្យ និង​ការពារ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​មិន​ត្រូវ​ការពារ​គណបក្ស​ ឬ​បុគ្គល​ណា​មួយ​ទេ»។ លោក​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា​ប្រសិន​បើ​ស្ថាប័ន​ទាំង​នេះ​ត្រូវ​បាន​ធានា​ថា​ឯករាជ្យ​នឹង​ធ្វើ​ឱ្យ​កម្ពុជា​មាន​សន្តិភាព​យូរ​អង្វែង។

Content image - Phnom Penh Post
អ្នកស្រី Stacey Ke ពលរដ្ឋ​អាមេរិក​ដើម​កំណើត​ខ្មែរ​ដែល​នឹង​បោះឆ្នោត​ឲ្យ​ ហ៊ីឡារី គ្លីនតុន។ រូបថត​សាមាន

បើ​ទោះ​ជា​ការ​បោះឆ្នោត​លើក​នេះ​មាន​ភាព​តានតឹង​ពិត​មែន​ក៏​ប៉ុន្តែ​គេ​សង្កេត​ឃើញ​ប្រជាពលរដ្ឋ​អាមេរិក​នៅ​តែ​មាន​ភាព​ក្លាហាន​ក្នុង​ការ​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រាប់​ពី​បេក្ខជន​ដែល​ពួកគេ​នឹង​ត្រូវ​បោះឆ្នោត​ឱ្យ។ តែ​បើ​ក្រឡេក​មើល​មក​កម្ពុជា​វិញ​ពលរដ្ឋ​មួយ​ចំនួន​មិន​ហ៊ាន​ប្រាប់​ថា​នឹង​បោះឆ្នោត​ឱ្យ​គណបក្ស​ណា​នោះ​ទេ​ដោយ​បារម្ភ​ពី​សុវត្ថិភាព ឬ​ខ្លាច​ការ​គំរាមកំហែង។

អ្នក​គាំទ្រ​លោក ត្រាំ គឺ​លោក Mark O'Bannon ថ្លែង​ប្រាប់​កាសែត​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្តិ៍​នៅ​ពេល​អ្នក​សារព័ត៌មាន​បាន​ទៅ​ធ្វើ​ទស្សនកិច្ច​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ថា​លោកស្រី ហ៊ីឡារី គឺជា​មនុស្ស​គួរ​ឱ្យ​ខ្លាច​បំផុត​ហើយ​នឹង​ធ្វើ​ឱ្យ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ដូច​ទៅ​នឹង​របប​សម័យ​ខ្មែរ​ក្រហម​នៅ​ប្រទេស​កម្ពុជា​ដែរ។ លោក​ថា៖ «ខ្ញុំ​មាន​ឪពុក​ក្មេក​ជា​ជនជាតិ​ខ្មែរ​ហើយ​ខ្នង​របស់​គាត់​មាន​សុទ្ធ​តែ​ស្នាម​គេ​វ៉ៃ​ដោយ​ខ្សែ​តី​កាលពី​ជំនាន់​ខ្មែរ​ក្រហម​ហើយ​ខ្ញុំ​ជឿ​ថា​រឿង​នេះ​នឹង​កើតឡើង​នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​បើ​ហ៊ីឡារី​ក្លាយ​ជា​ប្រធានាធិបតី​ព្រោះ​គាត់​ជា​មនុស្ស​សង្គម​និយម​ហើយ​គាត់​នឹង​ធ្វើ​ដូច​ខ្មែរ​ក្រហម​ដែរ»។ តែ​លោក​ថា​អ្នក​គាំទ្រ​លោក ត្រាំ នឹង​មិន​ធ្វើ​អំពើ​ទៅ​ធ្វើ​ឃាត​លោកស្រី ហ៊ីឡារី នោះ​ទេ។ «សហរដ្ឋ​អាមេរិក​មាន​សិទ្ធិ​ប្រើ​កាំភ្លើង​ដើម្បី​ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រជាពលរដ្ឋ​មាន​សមត្ថភាព​ការពារ​ខ្លួន​យើង​ពី​រដ្ឋាភិបាល​ហើយ​អ្នក​ដែល​ចង់​ធ្វើឱ្យ​មាន​ការ​កាត់​បន្ថយ​សិទ្ធិ​កាន់​កាំភ្លើង​នឹង​ធ្វើឱ្យ​ពលរដ្ឋ​យូរៗ​ទៅ​ដូចជា​ទាសករ​ពោល​គឺ​ ហ៊ីឡារី ប្រឆាំង​នឹង​សិទ្ធិ​កាន់​កាំភ្លើង​អ៊ីចឹង​ហើយ​បាន​ថា​គាត់​ជា​មនុស្ស​គ្រោះថ្នាក់​ហើយ​នេះ​អាច​ជា​ឱកាស​ចុងក្រោយ​ដើម្បី​ការពារ​កុំ​ឱ្យ​មាន​របប​ផ្តាច់ការ​នៅ​អាមេរិក​ដោយ​កុំ​បោះឆ្នោត​ឱ្យ​គាត់»។

ចំណែក​ប្រធាន​មណ្ឌល​ស្រុក Los Angeles នៃ​គណបក្ស​សាធារណរដ្ឋ​លោកស្រី Rachel Gunther ជនជាតិ​ហ្វីលីពីន​សញ្ជាតិ​អាមេរិក​ថ្លែង​ថា​លោកស្រី​នឹង​ចូលរួម​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ប្រសិន​បើ​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​របស់​ខ្លួន​ប្រកាស​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ប្រឆាំង​នឹង​លទ្ធផល​បោះឆ្នោត។ លោកស្រី​ថា៖ «ពិត​ណាស់​ខ្ញុំ​នឹង​ចូលរួម​ហើយ​អាច​នឹង​មាន​មនុស្ស​មួយ​ចំនួន​ទៀត​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ប្រសិន​បើ​ពួកគេ​មិន​ពេញ​ចិត្ត​នឹង​លទ្ធផល​នោះ»។ ទាក់ទង​ករណី​ការ​លើក​ឡើង​ពី​ការ​ប៉ុនប៉ង​ធ្វើ​ឃាត​លោកស្រី ហ៊ីឡារី គ្លីនតុន វិញ​លោកស្រី​ថា៖ «ខ្ញុំ​អស់​សំណើច​ចំពោះ​ករណី​នេះ​នៅ​ប្រទេស​យើង​មាន​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​កាន់​កាំភ្លើង​ដើម្បី​ការពារ​ខ្លួន​យើង​អ៊ីចឹង​បើ​រដ្ឋាភិបាល​គាប​សង្កត់​យើង​មាន​ផ្លូវ​មួយ​អាច​ប្រឆាំង​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបាល​តាមរយៈ​ការ​កាន់​កាំភ្លើង»។ មូលហេតុ​លោកស្រី​គាំទ្រ​លោក ត្រាំ «ខ្ញុំ​គ្រាន់​តែ​ដឹង​ថា​លោក ដូណាល់ ត្រាំ ជា​មនុស្ស​ដែល​មាន​ការ​ប្តេជ្ញា​ចិត្ត​ខ្ពស់​ជា​មនុស្ស​និយាយ​ត្រង់​មាន​ឧត្តមគតិ​ហើយ​គាត់​ជា​អ្នក​ស្នេហា​ជាតិ​អាមេរិកាំង​ផង ហើយ​គាត់​នឹង​ធ្វើអ្វី​ដែល​ល្អ​សម្រាប់​ប្រទេស​ជាតិ​ហើយ​លោក ត្រាំ គឺជា​មនុស្ស​តែ​ម្នាក់​គត់​ដែល​នឹង​ជួយ​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ដែល​អាមេរិក​កំពុង​តែ​ជួប​ប្រទះ»។

ចំណែក​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​អាមេរិកាំង​ដែល​រស់នៅ​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​ជាង ៣០ ឆ្នាំ​មក​ហើយ​គឺ​អ្នកស្រី Stacey Ke ដែល​ត្រៀម​ខ្លួន​ជាស្រេច​សម្រាប់​បោះឆ្នោត​ឱ្យ​បេក្ខភាព​លោកស្រី ហ៊ីឡារីគ្លីនតុន បាន​ថ្លែង​ចំអក​ឱ្យ​លោក​ ត្រាំ ថា​ជា​មនុស្ស​មិន​គិត​ដល់​ពលរដ្ឋ​ក្រីក្រ និង​ប្រកាន់​ពូជសាសន៍។ លោកស្រី​ថា៖ «លោក ត្រាំ ភាគច្រើន​គាត់​រើសអើង​ហើយ​ចូលចិត្ត​សាសន៍​ស្បែកស ហើយ​អ្វី​ដែល​គាត់​និយាយ​មក​ដូច​អត់​ចង់​ទទួល​យក​ជន​ភៀសខ្លួន​ចូល​មក​ក្នុង​ស្រុក​អាមេរិក​ទៀត​ទេ។ ខ្ញុំ​ក៏​អ្នក​ភៀស​ខ្លួន​ដែរ​អ៊ីចឹង​មិន​បោះឆ្នោត​ឱ្យ​គាត់​ទេ»។ ចំណែក​លោកស្រី គ្លីនតុន «ជួយ​អ្នក​ក្រ មិន​ប្រកាន់​ពូជសាសន៍ ដូចជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ដែល​មក​រស់នៅ​អាមេរិក​ភាគច្រើន​ខាង​បក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជា​អ្នក​យក​មក»។

ទាក់ទង​នឹង​ស្រុក​ខ្មែរ​វិញ​អ្នកស្រី Stacey Ke បាន​ថ្លែង​ថា​អ្នកស្រី​ចង់​ឱ្យ​មាន​ការ​ផ្លាស់ប្តូរ​អ្នក​ដឹកនាំ​ដូច​នៅ​អាមេរិក​ដែរ។ «ខ្ញុំ​ឆ្ងល់​ហេតុអ្វី​បាន​នៅ​កម្ពុជា​ដូចជា​មិន​ដែល​ដូរ​មេដឹកនាំ​ហ្នឹង (លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន) សោះ​ជាប់ ៥ អាណត្តិ​មក​ហើយ​មិន​ដូច​ស្រុក​អាមេរិក​គេ​ប្តូរ​រើស​អ្នក​ដឹកនាំ​ថ្មី​រហូត»។

ពលរដ្ឋ​អាមេរិក​ដែល​បាន​ទៅ​បោះឆ្នោត​ឱ្យ​លោកស្រី ហ៊ីឡារី គ្លីនតុន មុន​កាល​កំណត់​នៅ​រដ្ឋ Ohio អ្នកស្រី Rosie George អាយុ ៦០ ឆ្នាំ​ថ្លែង​ថា​លោក ត្រាំ ជា​មនុស្ស​មិន​គ្រប់​ទឹក​ និង​មិន​សម​ជា​អ្នក​ដឹកនាំ​ប្រទេស​ឡើយ។ អ្នកស្រី​សង្កត់​ធ្ងន់​ថា៖ «គាត់​ដូចជា​មនុស្ស​វិកលចរិត​អ៊ីចឹង​ព្រោះ​គាត់​មាន​គំនិត​រឹតត្បិត​សាសន៍​ដទៃ​មិន​ឱ្យ​ចូល​អាមេរិក​ផ្ទុយ​ទៅវិញ​ប្រទេស​យើង​ជា​កន្លែង​ជ្រកកោន​ដល់​អ្នក​ត្រូវ​បាន​គេ​គាប​សង្កត់»។ ចំណែក​លោកស្រី គ្លីនតុន វិញ «គ្លីនតុន ​គាត់​ចង់​ឱ្យ​ប្រជាជន​រួបរួម​គ្នា​ជា​អ្វី​ដែល​ខ្ញុំ​ចង់​បាន​ហើយ​គោលនយោបាយ​គាត់​ផ្តល់​សេរីភាព និង​យុត្តិធម៌​ច្រើន​ដល់​មនុស្ស​ទូទៅ»។

អ្នក​សម្រប​សម្រួល​ការ​ផ្សព្វផ្សាយ​នៅ​សហគមន៍​នៅ​រដ្ឋ OhiO លោកស្រី Cathy Bajic ថ្លែង​ថា​ប្រព័ន្ធ​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​អាមេរិក​ត្រូវ​បាន​ធានា​ដោយ​យុត្តិធម៌​ជា​យូរ​ណាស់​មក​ហើយ។ លោកស្រី​ថា​តែ​បើ​ក្នុង​ករណី​ពលរដ្ឋ​ណា​គិត​ថា​មាន​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​កើត​ឡើង​មន្ត្រី​ធ្វើ​កិច្ចការ​បោះឆ្នោត​នឹង​បើក​ឱ្យ​មើល​ជាក់​ស្តែង។

លោកស្រី​ថា៖ «អ៊ីចឹង​ហើយ​បាន​ជា​យើង​ត្រូវ​ធានា​ថា​ការ​បោះឆ្នោត​ពិត​ជា​ត្រឹមត្រូវ​ដើម្បី​ឱ្យ​ការ​បោះឆ្នោត​មិន​មាន​ការ​លួច​បន្លំ​សន្លឹកឆ្នោត​បើ​សិន​ជា​ករណី​ចាំបាច់​ត្រូវ​រាប់​សន្លឹក​ឆ្នោត​ឡើង​វិញ​គឺ​យើង​អាច​ធ្វើ​បាន​ដោយសារ​តែ​យើង​រាប់​តាម​អេឡិចត្រូនិក​តែ​បើ​ចាំបាច់​ថា​ត្រូវ​តែ​រាប់​ដោយ​ដៃ​គឺ​យើង​ក៏​ត្រូវ​ធ្វើ​ដែរ​បើ​សិន​ជា​ចាំបាច់​ខ្លាំង»។ តែ​លោកស្រី​ថា៖ «ជាទូទៅ​ប្រព័ន្ធ​បោះឆ្នោត​របស់​យើង​គឺ​ថា​ល្អ​ឥតខ្ចោះ​តែ​ម្តង​ព្រោះ​ថា​មុន​នឹង​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​បោះឆ្នោត​បាន​ពួកគេ​ត្រូវ​បង្ហាញ​អត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ​របស់​ពួកគេ​ហើយ​ត្រូវ​មាន​វិធី​ផ្សេង​ទៀត​ដើម្បី​ពិនិត្យ»។

ទាក់ទង​នឹង​ការ​បោះឆ្នោត​នៅ​អាមេរិក​នេះ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន កាលពី​ថ្ងៃ​ទី ៣ ខែ​វិច្ឆិកា​បាន​ថ្លែង​ប្រកាស​ពី​ជំហរ​របស់​លោក​ថា​លោក​ចង់​ឱ្យ​លោក​ ត្រាំ ជាប់​ជា​ប្រធានាធិបតី​អាមេរិក​ដោយ​រំពឹង​ថា​សភាពការណ៍​នឹង​ប្រែប្រួល។ លោក​និយាយ​ថា៖ «សម្រាប់​ខ្ញុំ​និយាយ​ដោយ​ត្រង់​ខ្ញុំ​ចង់​ឲ្យ ត្រាំ ឈ្នះ​ខ្លាំង​ណាស់​បើ​ ត្រាំ ​ឈ្នះ​ពិភពលោក​អាច​នឹង​មាន​ការ​ប្រែប្រួល​ហើយ​អាច​មាន​សភាពការណ៍​ល្អ​ផង​ដោយសារ ត្រាំ ជា​អ្នក​រកស៊ី អ្នក​រកស៊ី​ដូច ត្រាំ មិន​ចង់​ធ្វើ​សង្គ្រាម​ទេ»។ លោក ហ៊ុន សែន បញ្ជាក់​ថា៖ «នរណា​ឈ្នះ ឬ​ចាញ់​ជា​រឿង​របស់​អាមេរិក​ក៏​ប៉ុន្តែ​វា​ទាក់ទង​ជាមួយ​យើង​ យើង​គ្រាន់​តែ​ឃើញ​បញ្ហា​នយោបាយ​មិន​ត្រូវ​គ្នា​ពេល​ប្រពន្ធ គ្លីនតុន ធ្វើ​រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​នៅ​ពេល​ដែល​គាត់​សរសេរ​សៀវភៅ​ចេញ​គាត់​បាន​ជូន​យោបល់​ទៅ​ឲ្យ អូបាម៉ា វ៉ៃស៊ីរី តែ​ម្ដង​បើ​ដូច្នេះ​គឺ​នៅ​ពេល​ដែល​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ​ជាប់​ឆ្នោត​សភាពការណ៍​នឹង​មិន​ងាយ​ស្រួល​ពេក​ប៉ុន្មាន​ទេ​ទំនាក់​ទំនង​រវាង​ចិន និង​អាមេរិក​អាច​គ្រប់គ្រង​បាន​ប៉ុន្តែ​ទំនាក់​ទំនង​រវាង​អាមេរិក និង​រុស្ស៊ី​នឹង​មាន​ការ​លំបាក​ប៉ុន្តែ​បើ​សិន​ជា ត្រាំ ឈ្នះ​វា​អាច​ទៅ​ជា​មិត្តភក្ដិ​រវាង ត្រាំ និង ពូទីន...»។

ចំណែក​ប្រធាន​ស្តីទី​គណបក្ស​សង្គ្រោះ​ជាតិ​លោក កឹម សុខា បាន​សរសេរ​នៅ​លើ​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​របស់​លោក​ថា «សម្រាប់​ខ្លួន​ខ្ញុំ​ផ្ទាល់​ខ្ញុំ​គាំទ្រ​នូវ​លទ្ធផល​នៃ​ការ​បោះឆ្នោត​នា​ពេល​ខាង​មុខ​ដែល​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ពី​ឆន្ទៈ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​អាមេរិក។ ខ្ញុំ​យល់​ឃើញ​ថា​ទោះបី​ជា​បេក្ខជន​ណា​ក៏ដោយ​ជាប់​ឆ្នោត​ជា​ប្រធានាធិបតី​នៃ​ប្រទេស​មហា​អំណាច​មួយ​នេះ​ក្នុង​នាម​ស្ថាប័នរដ្ឋ​ក៏​ដូចជា​ក្នុង​នាម​គណបក្ស​នយោបាយ​យើង​គួរ​បន្ដ​កិច្ចសហប្រតិបត្ដិការ​ជាមួយ​គ្នា​ឲ្យ​កាន់តែ​ល្អ​ប្រសើរ​ឡើង​ដើម្បី​ផលប្រយោជន៍​ប្រទេស​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ និង​ផលប្រយោជន៍​ពិភពលោក»។

ការ​បោះឆ្នោត​ជ្រើសរើស​ប្រធានាធិបតី​សហរដ្ឋ​អាមេរិក​នឹង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៅ​ថ្ងៃ​អង្គារ​ទី ៨ ខែ​វិច្ឆិកា​ស្អែក​នេះ៕

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍