The Phnom Penh Post Search

Search form

Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - វិនិយោគិន​ជប៉ុន​ជួប​បញ្ហា​ស្មុគ​ស្មាញ​ខ្លះ​នៅ​កម្ពុជា




វិនិយោគិន​ជប៉ុន​ជួប​បញ្ហា​ស្មុគ​ស្មាញ​ខ្លះ​នៅ​កម្ពុជា

លោក DOHO Kiyotaka ប្រធាន​តំណាង​អង្គការ JETRO ប្រចាំ​រាជធានី​ភ្នំពេញ។
លោក DOHO Kiyotaka ប្រធាន​តំណាង​អង្គការ JETRO ប្រចាំ​រាជធានី​ភ្នំពេញ។ ហេង ជីវ័ន

វិនិយោគិន​ជប៉ុន​ជួប​បញ្ហា​ស្មុគ​ស្មាញ​ខ្លះ​នៅ​កម្ពុជា

អង្គការ​ពាណិជ្ជកម្ម​ក្រៅ​ប្រទេស​របស់​ជប៉ុន (JETRO ) គឺជា​ស្ថាប័ន​ដែល​ធ្វើ​ការ​ទាក់​ទង​នឹង​រដ្ឋាភិបាល មាន​តួនាទី​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​ពី​ពាណិជ្ជកម្ម និង​វិនិយោគ​ទៅ​មក​រវាង ប្រទេស​ជប៉ុន និង​ប្រទេស​ផ្សេង​ទៀត​នៅ​ក្នុង​ពិភពលោក។ អង្គការ​នេះ​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​នៅ ឆ្នាំ​១៩៥៨ ដើម្បី​ជំរុញ​ការ​នាំ​ចេញ​របស់​ជប៉ុន​ទៅ​បរទេស ហើយ​អង្គការ​នេះ បាន​ផ្លាស់​ប្តូរ​គោល​ដៅ​រួម​របស់​ខ្លួន​ងាក​មក​រក​ការ​ជំរុញ​វិនិយោគ​ផ្ទាល់​របស់​បរទេស​ចូល​មក ប្រទេស​ជប៉ុន វិញ ហើយ​សម្រប​សម្រួល​ពាណិជ្ជកម្ម​ពិភពលោក និង​ភាព​ជា​ដៃគូ​សកល។ នៅ ឆ្នាំ​២០១០ JETRO បាន​បង្កើត​ការិយាល័យ​នៅ​កម្ពុជា។ លោក DOHO Kiyotaka ប្រធាន​តំណាង​អង្គការ JETRO នៅ​ភ្នំពេញ​បាន​អង្គុយ​ជាមួយ​នឹង​អ្នក​យក​ព័ត៌មាន​របស់​កាសែត ភ្នំពេញ ប៉ុស្តិ៍ ចាន់ មុយហុង ដើម្បី​ពិភាក្សា​អំពី​បរិយាកាស​វិនិយោគ និង​វិស័យ​សក្តានុពល​នៅ​កម្ពុជា។

ហេតុអ្វី​បាន​ជា JETRO សម្រេច​ចិត្ត​បើក​ការិយាល័យ​នៅ​កម្ពុជា?

ដូច​ដែល​អ្នក​បាន​ដឹង​រួច​មក​ហើយ មុន ឆ្នាំ​២០១០ នៅ​កម្ពុជា​មិន​សូវ​មាន​ការ​វិនិយោគ​របស់​ជប៉ុន ដូច​នៅ ប្រទេស​ចិន ថៃ និង​វៀតណាម ទេ។ ប្រទេស​ទាំង​នោះ​មាន​ទិសដៅ​វិនិយោគ​ទាក់​ទាញ​ខ្លាំង​ក្នុង​ចំណោម​ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន។ មាន​ក្រុមហ៊ុន​ផលិតកម្ម​របស់​ជប៉ុន​ច្រើន​នៅ ប្រទេស​ថៃ និង​ប្រទេស​ចិន ប្រាក់​ឈ្នួល​នៅ​ប្រទេស​ទាំង​នោះ​កំពុង​កើន​ឡើង​យ៉ាង​ខ្លាំង ហើយ​កង្វះ​ពលកម្ម កំពុង​កើត​ឡើង​នៅ ប្រទេស​ចិន និង ប្រទេស​ថៃ។ ដូច្នេះ​ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន ជា​ពិសេស​ក្រុម​ហ៊ុន​ផលិត​កម្ម ពួក​គេ​ត្រូវ​ស្វែង​រក​ទិស​ដៅ​វិនិយោគ​ថ្មី ហើយ​ពួកគេ​កំពុង​ស្វែង​រក​នៅ កម្ពុជា ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា និង បង់ក្លាដែស។

នៅ​អំឡុង ឆ្នាំ​២០០៨ ឬ ២០០៩ ក្រុមហ៊ុន​ជប៉ុន​មាន​ចម្ងល់​អំពី​បរិយាកាស​វិនិយោគ​នៅ​កម្ពុជា ហើយ​ចម្ងល់​នេះ​មាន​កាន់​តែ​ច្រើន​ឡើងៗ​ក្នុង​ចំណោម​ក្រុមហ៊ុន​ជប៉ុន ដែល​សាក​សួរ​មក​កាន់​អង្គការ JETRO ផ្ទាល់។ ដោយ​សារ​មាន​ចម្ងល់​អំពី​ការ​វិនិយោគ​នៅ​កម្ពុជា នេះ​ហើយ ទើប​អង្គការ JETRO បាន​បង្កើត​ការិយាល័យ​មួយ​នៅ​កម្ពុជា​កាល​ពី ឆ្នាំ​២០១០។ លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី ហ៊ុន សែន ក៏​បាន​ជួប​សវនាការ​ជាមួយ​គ្នា​នឹង​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​របស់​យើង ដើម្បី​បង្កើត​ការិយាល័យ​របស់​អង្គការ JETRO នៅ​កម្ពុជា ផង​ដែរ ដើម្បី​ទាក់​ទាញ​វិនិយោគ​ជប៉ុន​កាន់​តែ​ច្រើន​ឲ្យ​មក​កម្ពុជា។ ផ្អែក​លើ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​នៃ​កិច្ច​ប្រជុំ​នេះ ដូច្នេះ JETRO បាន​បើក​ការិយាល័យ​នៅ​កម្ពុជា។ អង្គការ JETRO បំពេញ​តួនាទី​ជា​ជំនួយ​ការ​ឲ្យ​អង្គការ JBAC។

តើ JETRO មាន​តួនាទី​អ្វី​នៅ​ម្ពុជា?

អង្គការ JETRO មាន​តួនាទី​ប្រមូល​ព័ត៌មាន​នៅ​កម្ពុជា ដើម្បី​ផ្តល់​ជូន​វិនិយោគិន​សក្តានុពល​របស់​ជប៉ុន។ ដូច្នេះ​យើង​បង្កើត​ការិយាល័យ​នៅ​ទីនេះ​ក្នុង ឆ្នាំ​២០១០ ក្រោយ​មក​យើង​ប្រមូល​ទិន្នន័យ​សេដ្ឋកិច្ច បរិយាកាស​វិនិយោគ គម្រោង​វិនិយោគ​សំខាន់ (QIP) តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស ចំនួន​ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន ការ​ផ្គត់​ផ្គង់​កម្លាំង​ពលកម្ម ហើយ​យើង​បញ្ជូន​ព័ត៌មាន​ទាំង​នេះ​ទៅ​ជប៉ុន។ យើង​មាន​គេហទំព័រ យើង​ធ្វើ​បច្ចុប្បន្នភាព​ព័ត៌មាន​ស្តីពី​បរិយាកាស​វិនិយោគ​នៅ​កម្ពុជា។ ក្រុមហ៊ុន​របស់​ជប៉ុន​ត្រូវ​ការ​ព័ត៌មាន​ដើម្បី​ប្រៀប​ធៀប​បរិយាកាស​វិនិយោគ​នៅ​តាម​ប្រទេស​នីមួយៗ ឧទាហរណ៍ ប្រាក់​ឈ្នួល​ពលកម្ម ការ​ផ្គត់​ផ្គង់​កម្លាំង​ពលកម្ម ឬ​ហេដ្ឋា​រចនា​សម្ព័ន្ធ អគ្គិសនី ទឹក ស្ថិរភាព​នយោបាយ ការ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​ជន​បរទេស រយៈ​ពេល​រួច​ពន្ធ​ជា​ដើម។ ពួកគេ​ប្រៀប​ធៀប​រវាង​ប្រទេស​នីមួយៗ បន្ទាប់​មក​ក្រុម​ហ៊ុន​មួយ​ចំនួន ដូច​ជា ក្រុម​ហ៊ុន Minibea ក្រុម​ហ៊ុន Sumitomo និង​ក្រុម​ហ៊ុន Ajinotomoto ក្រុម​ហ៊ុន​ទាំង​នេះ​សម្រេច​វិនិយោគ​នៅ​កម្ពុជា។

តើ​ការ​វិនិយោគ​ជប៉ុន​នៅ​កម្ពុជា​កំពុង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​យ៉ាង​ណា​ដែរ​ពេល​បច្ចុប្បន្ន?

ចំនួន​ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន ដែល​បាន​ចុះ​បញ្ជី​នៅ​កម្ពុជា​មាន​ចំនួន ១៩ ក្រុម​ហ៊ុន​នៅ ឆ្នាំ​២០១០ មាន ៨៦ ក្រុម​ហ៊ុន នៅ ឆ្នាំ​២០១១ មាន ១៧៩ ក្រុម​ហ៊ុន នៅ ឆ្នាំ​២០១២ និង​មាន ១៩៥ ក្រុម​ហ៊ុន នៅ ឆ្នាំ​២០១៣។ ខ្ញុំ​យល់​ថា ចំនួន​វិនិយោគ​ជប៉ុន​កំពុង​កើន​ឡើង​យ៉ាង​ខ្លាំង។ ស្ថិតិ​វិនិយោគ​ដែល​បាន​ចុះ​បញ្ជី​នៅ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​អភិវឌ្ឍន៍​កម្ពុជា (CDC) នៅ ឆ្នាំ​២០១០ មាន​ត្រឹម​តែ ៣,៣ លាន​ដុល្លារ​ប៉ុណ្ណោះ នៅ ឆ្នាំ​២០១១ បាន​កើន​ឡើង​ដល់ ១១៧ លាន​ដុល្លារ​នៅ ឆ្នាំ​២០១២ បាន​កើន​ឡើង​ដល់ ២៨៣,៣ លាន​ដុល្លារ ដោយ​សារ​មាន​ក្រុម​ហ៊ុន AEON ដែល​បាន​ចុះ​បញ្ជី​ជា QIP និង​នៅ ឆ្នាំ​២០១៣ មាន​ទំហំ ៨២,៣ លាន​ដុល្លារ។ តែ​លើក​លែង​ផ្សារ AEON ដែល​ការ​វិនិយោគ មាន​ទំហំ​ធំ​ធៀប​នឹង ឆ្នាំ​២០១២ តួលេខ​នេះ ក៏​កើន​ឡើង​ផង​ដែរ​ពី​ទំហំ​វិនិយោគ ៧៨,៣ លាន​ដុល្លារ​ដល់ ៨២,៣ លាន​ដុល្លារ​នៅ ឆ្នាំ​២០១៣។

ចាប់​តាំង​ពី JETRO បើក​ដំណើរ​ការ​មក តើ​អ្វី​ដែល​លោក​យល់​ថា ជា​ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​ចំពោះ​ការ​វិនិយោគ​ជប៉ុន​នៅ​កម្ពុជា?

មក​ដល់​ត្រឹម ឆ្នាំ​២០០៩ ឬ ២០១០ ឧស្សាហកម្ម​ធំ​នៅ​កម្ពុជា​គឺ​ឧស្សាហកម្ម​កាត់​ដេរ​សម្លៀក​បំពាក់​និង​ស្បែក​ជើង។ តែ​ក្រុមហ៊ុន​ផលិតកម្ម​ជប៉ុន បាន​នាំ​មក​នូវ​ឧស្សាហកម្ម​ថ្មី មាន​ម៉ូតូ​តូច ឡាំង​កាតុង ប្រព័ន្ធ​ខ្សែ​ភ្លើង និង​គ្រឿង​បន្លាស់​រថយន្ត​ជាដើម។ ឧស្សាហកម្ម​ទាំង​នេះ ក៏​មក​ដល់​កម្ពុជា​ដើម្បី​ផលិត​ផលិតផល​ផង​ដែរ។ យើង​មាន​ក្រុម​ហ៊ុន​ផលិតកម្ម​ជប៉ុន​នៅ​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស ដូច​ជា​ក្រុម​ហ៊ុន Minibea ក្រុម​ហ៊ុន Sumi Cambodia ក្រុម​ហ៊ុន Ajinomoto នៅ​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស​ភ្នំពេញ។ យើង​មាន​ក្រុម​ហ៊ុន Oji Paper នៅ​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស​កំពង់ផែ ក្រុង​ព្រះ​សីហនុ និង​ក្រុម​ហ៊ុន Yazaki corperation នៅ​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស កោះកុង ដើម្បី​ផលិត​គ្រឿង​បន្លាស់​រថយន្ត។ បច្ចុប្បន្ន​ក្រុមហ៊ុន​ជប៉ុន នាំ​យក​ឧស្សាហកម្ម​ថ្មី និង​ឧស្សាហកម្ម​តម្លៃ​បន្ថែម​ខ្ពស់ ធៀប​នឹង​ឧស្សាហកម្ម​កាត់​ដេរ​សម្លៀក​បំពាក់​និង​ស្បែក​ជើង​នៅ​កម្ពុជា។ ខ្ញុំ​យល់​ថា ឧស្សាហកម្ម​ថ្មី​នេះ​ជា​និន្នាការ​មួយ​ក្នុង​ចំណោម​ក្រុម​ហ៊ុន​ផលិតកម្ម​ជប៉ុន​ផង​ដែរ។

តើ​អ្វី​គឺជា​វិស័យ​ដ៏​មាន​សក្ដានុពល​ដែល​វិនិយោគិន​ជប៉ុន​កំពុង​វិនិយោគ​នៅ​ពេល​នេះ?

សម្រាប់​ការ​នាំ​ចេញ​ឧស្សាហកម្ម​ដែល​មាន​ការ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​ផ្នែក​កម្លាំង​ពលកម្ម ដូច​ជា​សម្លៀក​បំពាក់​និង​ស្បែក​ជើង និង​គ្រឿង​បន្លាស់​អគ្គិសនី​ក៏​មាន​ការ​ទាក់​ទាញ​ខ្លាំង​សម្រាប់​វិនិយោគិន​ជប៉ុន។ នៅ​ក្នុង ប្រទេស​ចិន និង ថៃ ប្រាក់​ឈ្នួល​កម្លាំង​ពលកម្ម​កំពុង​កើន​ឡើង​កាន់​តែ​ខ្ពស់។ ប្រទេស​សិង្ហបុរី និង ម៉ាឡេស៊ី មាន​ប្រវត្តិ​នៃ​ការ​កើន​ឡើង​តាំង​ពី ៣០ ទៅ ៤០ ឆ្នាំ​មុន​មក​ម៉្លេះ ហើយ​ប្រាក់​ឈ្នួល​គឺ​ខ្ពស់​ធៀប​នឹង​កម្ពុជា ឡាវ និង​មីយ៉ាន់ម៉ា។ ហេតុ​នេះ​ហើយ​បាន​ជា​ពួកគេ​ចង់​ដឹង​អំពី​ប្រាក់​ឈ្នួល​ពលកម្ម​កម្ពុជា និង​ធ្វើ​ឲ្យ​ដាច់​ពី​គ្នា​នៅ​ក្នុង​ការ​ផលិត។ កម្ពុជា មាន​បញ្ហា​ផ្នែក​អគ្គិសនី​ដោយ​វា​មាន​តម្លៃ​ខ្ពស់​ធៀប​នឹង​បណ្ដា​ប្រទេស​ផ្សេង​ទៀត។ ប្រសិន​បើ​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ព្យាយាម​កាត់​បន្ថយ​តម្លៃ​អគ្គិសនី​និង​ការ​ផ្គត់​ផ្គង់​អគ្គិសនី​ឲ្យ​បាន​កាន់​តែ​ច្រើន​ដល់​វិស័យ​ឧស្សាហកម្ម។

នៅ​ក្នុង​ករណី​នោះ ខ្ញុំ​គិត​ថា ឧស្សាហកម្ម​ម៉ាស៊ីន និង​ឧស្សាហកម្ម​កែច្នៃ​កាន់​តែ​ច្រើន​អាច​ចូល​មក​ទីផ្សារ​កម្ពុជា​ផង​ដែរ ជា​ពិសេស​តំបន់​សេដ្ឋកិច្ច​ពិសេស។ សម្រាប់​វិស័យ​កសិកម្ម​ក៏​មាន​ការ​ទាក់​ទាញ​ផង​ដែរ កម្ពុជា ត្រូវ​ការ​ការ​វិនិយោគ​ខាង​ការ​កែច្នៃ​សម្រាប់​វិស័យ​កសិកម្ម​កាន់​តែ​ច្រើន យើង​ផ្ដល់​ព័ត៌មាន​ដល់​ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន​ជាច្រើន ប៉ុន្តែ​មាន​បញ្ហា​មួយ​គឺ​ជន​បរទេស​មិន​អាច​ទិញ​ដី​បាន​ទេ​មាន​តែ​ក្រុម​ហ៊ុន​កម្ពុជា​ប៉ុណ្ណោះ​ដែល​អាច​ទិញ​ដី​បាន ដូច្នេះ​ដំណើរការ​និង​នីតិវិធី​ក្នុង​ការ​វិនិយោគ​ខាង​កសិកម្ម​គឺ​មាន​ភាព​ស្មុគ​ស្មាញ​បន្តិច​ក្នុង​ចំណោម​វិនិយោគិន​ជប៉ុន ខ្ញុំ​គិត​ថា អ៊ីចឹង។

តើ​អ្នក​យល់​ថា មាន​អ្វី​ខ្លះ​គួរ​តែ​ធ្វើ​ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​ដើម្បី​ទាក់ទាញ​វិនិយោគិន​កាន់​តែ​ច្រើន?

រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា បាន​ផ្ដល់​ការ​រឹត​បន្តឹង​តិច​តួច​បំផុត​លើ​ការ​វិនិយោគ​បរទេស។ ក្រុម​ហ៊ុន​បរទេស​អាច​វិនិយោគ​យ៉ាង​ងាយ​ស្រួល​នៅ​កម្ពុជា។ មាន​បញ្ហា​តែ​មួយ​គត់​អំពី​ការ​កាន់​កាប់​ដី​នៅ​ពេល​ដែល​វិនិយោគិន​មិន​អាច​មាន​ភាគ​ហ៊ុន ១០០ ភាគរយ​នោះ។ មាន​បញ្ហា​ជាច្រើន​ផ្សេង​ទៀត ដូច​ជា បញ្ហា​អគ្គិសនី កម្លាំង​ពលកម្ម​ជំនាញ​កម្លាំង​ពលកម្ម​គ្មាន​ជំនាញ។ ចំនួន​ភាគ​រយ​នោះ​មាន​ចំនួន​ច្រើន​បើ​ធៀប​នឹង ប្រទេស​វៀតណាម ឡាវ និង​មីយ៉ាន់ម៉ា។ ដូច្នេះ​ការ​អប់រំ​ជា​មូលដ្ឋាន​ដ៏​មាន​សារៈ​សំខាន់​ណាស់​ចំពោះ​កម្មករ​នៅ​ក្នុង​ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន និង​រោងចក្រ​ផ្សេង​ទៀត។ ក្រុម​ហ៊ុន​ជប៉ុន ត្រូវ​តែ​ផ្ដល់​ជំនាញ​ភាសា​ខ្មែរ​ដល់​កម្មករ​ដែល​ធ្វើ​ការ​នៅ​ក្នុង​រោងចក្រ​ដោយ​សារ​តែ​បទ​បញ្ជា​មួយ​ចំនួន​នៅ​ក្នុង​រោងចក្រ​ត្រូវ​សរសេរ​ជា​ភាសា​ខ្មែរ។

ស្ថានទូត​ជប៉ុន និង​សមាគម​ពាណិជ្ជ​ជប៉ុន​មាន​កិច្ច​ប្រជុំ​ពីរ​ដង​ក្នុង​មួយ​ឆ្នាំ ជា​កិច្ច​ប្រជុំ​វិស័យ​សាធារណៈ​និង​វិស័យ​ឯកជន យើង​បាន​ធ្វើ​ចំនួន ១០ ដង​រួច​មក​ហើយ ជា​រៀងរាល់​ពេល​យើង​លើក​ឡើង​ពី​តម្លៃ​អគ្គិសនី នីតិវិធី​ពាណិជ្ជកម្ម កូដកម្ម យើង​លើក​ឡើង​បញ្ហា​ទាំង​នោះ​ទៅ​រដ្ឋាភិបាល។

កម្ពុជា​មិន​មាន​ថវិកា​ជាតិ​ច្រើន​ដើម្បី​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​ទាំង​អស់​បាន​ទេ ដូចជា​ហេដ្ឋា​រចនា​សម្ព័ន្ធ ឬ​ការ​អប់រំ​ជា​មូលដ្ឋាន​ក្នុង​ពេល​តែ​មួយ​បាន​ឡើយ៕

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍