The Phnom Penh Post Search

Search form

Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - កូនយើង​កូនគេ

កូនយើង​កូនគេ

សិស្ស​កំពុង​តែ​រៀន​ក្នុង​ថ្នាក់​មួយ​នៅ​​តំបន់​ជនបទ ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​បង្ហោះ​តាម​​ហ្វេសប៊ុក​កាលពី​ម្សិលមិញ​។
សិស្ស​កំពុង​តែ​រៀន​ក្នុង​ថ្នាក់​មួយ​នៅ​​តំបន់​ជនបទ ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​បង្ហោះ​តាម​​ហ្វេសប៊ុក​កាលពី​ម្សិលមិញ​។ រូបថត ដក​ពី​ហ្វេសប៊ុក

កូនយើង​កូនគេ

លើ​លោក​នេះ​រឿងរ៉ាវ ដែល​ល្អ​មើល និង​គួរ​ឲ្យ​ចាប់​អារម្មណ៍​បំផុត គឺ​រឿង​របស់​ប្រភេទ​មនុស្ស​ល្ងង់​ខ្លៅ ធ្វើ​រឿង​របស់​អ្នក​ចេះ​ដឹង ដើម្បី​ឲ្យ​គេ​កោតសរសើរ គោរព​ស្រឡាញ់ រាប់អាន និង​ប្រភេទ​អ្នក​ចេះ​ដឹង ធ្វើ​ជា​ល្ងង់ខ្លៅ​ឲ្យ​គេ​ដឹក​ច្រមុះ​តាម​ចិត្ត ដើម្បី​ផលប្រយោជន៍ និង​រស់នៅ​។​

ទាំងនេះ​ជា​បញ្ហា ដែល​យើង​​តែង​តែ​ជួប​ប្រទះ និង​ដឹងឮ​ជា​ប្រចាំ ក្នុង​រង្វង់​ការ​អប់រំ រហូត​បាន​ជះឥទ្ធិពល ដល់​វិស័យ​អប់រំ​ទាំង​ផ្ទាល់ និង​ប្រយោល​។

"ជ្រាយ​ក្បាល កណ្តាល​ខ្សោយ កន្ទុយ​ទន់​" គឺជា​បញ្ហា​ចាក់ស្រែះ រស់រវើក និង​ជាក់ស្តែង​បំផុត ដែល​មនុស្ស​គ្រប់​គ្នា​មើល​ឃើញ​យ៉ាង​ច្បាស់​ក្រឡែត​នៅក្នុង​វិស័យ​អប់រំ រហូត​ដល់​ការអប់រំ​ប្រចាំ​ថ្ងៃ​នេះ​តែ​ម្តង​។ ការ​ប្រឡង​មិនមែន​ជា​ចំណុច​តូច ហើយ​ក៏​មិនមែន​ជា​ចំណុច ដែល​មិន​អាច​ខ្វះ​បាន​សម្រាប់​ការអប់រំ​នោះ​ដែរ ប៉ុន្តែ​វា​ជា​ប្រសិទ្ធភាព និង​សមត្ថភាព​នៃ​ការ​បង្រៀន និង​រៀន​របស់​គ្រូ និង​សិស្ស​។​ ប៉ុន្តែ​វិស័យ​អប់រំ ត្រូវការ​ធាតុផ្សំ​ច្រើន​ជាង​នេះ​ឆ្ងាយ​ណាស់ គឺ​មិនមែន​ត្រូវការ​ត្រឹមតែ​រដ្ឋមន្រ្តី​ពូកែ​ម្នាក់​នោះ​ទេ គឺ​ត្រូវការ​ដៃជើង និង​ខ្លួនប្រាណ ព្រមទាំង​ឆន្ទៈ​ខ្ពស់​ទៀត​ផង ទើប​អាច​សម្រេច​ទិសដៅ​សហស្សវត្សរ៍​គឺ ​"ការអប់រំ​ដើម្បី​ទាំងអស់​គ្នា ទាំងអស់​គ្នា​ដើម្បី​ការអប់រំ​​"។

មិន​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​វា​លាយឡំ​ជាមួយ​មតិយោបល់​ចម្រុះ​របស់​ឪពុកម្តាយ អាណាព្យាបាល​សិស្ស រួមទាំង​មហាជន​ទូទៅ ក្នុង​ការពិនិត្យ តាមដាន និង​វាយតម្លៃ​អំពី​លទ្ធផល​ទាំងនេះ​ទៀត​ផង​។ ​នៅពេល​សិស្សានុសិស្ស​​ខិតខំ​រៀនសូត្រ លោកគ្រូ អ្នកគ្រូ​ក៏​ត្រូវ​តែ​ខិតខំ​ស្រាវជ្រាវ និង​ស្វែងយល់​បន្ថែម​ដើម្បី​ឆ្លើយតប​សមត្ថភាព​សិស្ស​ពូកែៗ​ក្នុង​ថ្នាក់។​

គោលនយោបាយ​ផ្តល់​សន្តិភាព​ផ្លូវចិត្ត​ដល់​គ្រូបង្រៀន និង​អ្នកអប់រំ ជា​ចំណុច​សំខាន់​មួយ ដែល​ត្រូវ​យក​ចិត្ត​ទុកដាក់​ខ្ពស់ និង​សហការ​គ្នា​ជា​ប្រចាំ​ ពី​ថ្នាក់​កំពូល ដល់​ថ្នាក់​ជាតិ រហូត​ដល់​ថ្នាក់​ក្រោម​ជាតិ​យ៉ាង​ប្រទាក់ក្រឡា​គ្នា​ជាង​សំណាញ់​ពីងពាង​ទៅ​ទៀត​។

ជា​ការពិត​ណាស់ គ្មាន​អ្នក​ណា​ម្នាក់ គ្មាន​គ្រួសារ​ណា​មួយ គ្មាន​ញាតិសន្តាន​ណា ដែល​អាច​កាត់ផ្តាច់​ចេញ​ពី​ការ​អប់រំ​ទាំង​ក្នុង​សាលា ឬ​ក្រៅ​សាលា​បាន​ឡើយ។​ ពិសេស​រឹតតែ​ត្រូវការ​ការអប់រំ​បច្ចេកទេស ជំនាញ​វិជ្ជាជីវៈ និង​ការ​បណ្តុះបណ្តាល​ផ្នែក​បំណិន​ជីវិត និង​ពង្រឹង​កត្តា​ចិត្តសាស្រ្ត ដើម្បី​បន្ថែម​ចំណេះ ជំនាញ ជំនឿចិត្ត និង​ឆន្ទៈ​ខ្ពស់ សម្រាប់​ផ្តល់​ឲ្យ​សិស្សានុសិស្ស​គ្រប់​ភូមិ​សិក្សា​ថែម​ទៀត​ផង។ ​នេះ​ហើយ​ជា​ការ​ផ្សាំ​ដើម​អប់រំ ដើម្បី​ទទួល​ផល​ទាំងអស់​គ្នា​។ គឺ​វា​ច្បាស់​ជា​បាន​ផល​លឿន​ជាង​កាប់​ដើម​ចាស់​ចោល រួច​ដាំ​ថ្មី ឬ​ថែ​ដើម ដាក់​ជី​ឲ្យ​ច្រើន ឬ​ថែ​មែក​ ឬ​ចាប់​ដង្កូវ​ស៊ី​ដើម​ចោល ទើប​ប្រមូលផល...។

គឺ​ពិតជា​យូរយារ​ណាស់​ បើ​លោក​អ្នក​រង់ចាំ​ដំឡើង​ប្រាក់ខែ​គ្រូបង្រៀន​សិន រង់ចាំ​កែ​ប្រព័ន្ធ​អប់រំ​សិន រង់ចាំ​ពង្រឹង​គុណភាព​ពី​ថ្នាក់​បឋម​សិន រង់ចាំ​ឲ្យ​មាន​ការចូលរួម​ពី​គ្រប់​សមត្ថកិច្ច​ពាក់ព័ន្ធ​ផ្នែក​អប់រំ​សិន...ចាំ​ពង្រឹង​ការប្រឡង​ជា​បន្តបន្ទាប់...​គឺ​ច្បាស់​ជា​កន្ទេល​ធំ​បន្លំ​ដេក​មិន​ខាន។ រាប់រយ​ជំនាន់ រាប់​ពាន់​សម័យ​ហើយ...​តើ​អ្នក​ណា​ហ៊ាន​មើល​ស្រាល​ការអប់រំ និង​គ្រូបង្រៀន​? ​ចម្លើយ​គឺ​គ្មាន​អ្នក​ណា​មើល​ស្រាល​ឡើយ​។

មាន​ពាក្យ​មួយ​គេ​និយាយ​ថា​៖ «អ្នក​ណា​យក​ចិត្ត​គ្រូបង្រៀន​បាន គឺ​យក​ចិត្ត​សិស្ស​បាន​។​យក​ចិត្ត​សិស្ស​បាន គឺ​យក​ចិត្ត​ឪពុក​ម្តាយ ឬ​អាណាព្យាបាល​សិស្ស​បាន​។​បើ​យក​ចិត្ត​ឪពុក​ម្តាយ ឬ​អាណាព្យាបាល​សិស្ស​បាន គឺ​យក​ចិត្ត​មនុស្ស​លើ​លោក​បាន​ហើយ​! ឬ​និយាយ​ឲ្យ​ខ្លី បើ​អ្នក​ណា ឬ​បក្ស​នយោបាយ​ណា ដែល​អាច​យក​ចិត្ត យក​បេះដូង យក​ឆន្ទៈ​គ្រូបង្រៀន​បាន គឺ​យក​ចិត្ត​ទេវតា​បាន​ហើយ​។ ប៉ុន្តែ​មាន​តែ​មនុស្ស​ល្ងង់ខ្លៅ​ប៉ុណ្ណោះ ដែល​ប្រើ​យុទ្ធសាស្រ្ត និង​យុទ្ធវិធី ធ្វើឲ្យ​តម្លៃ​ការអប់រំ និង​គ្រូបង្រៀន​ធ្លាក់​ចុះ ឬ​ធ្វើឲ្យ​ការអប់រំ និង​គ្រូបង្រៀន​មាន​ជំងឺ...ដើម្បី​គ្រប់គ្រង​គ្រូបង្រៀន​ឲ្យ​បាន​ជាប់​ក្នុង​កណ្តាប់ដៃ​នោះ​។ ពេល​នេះ​ មហាជន​ច្បាស់​ជា​មើលស្រាល រហូត​អស់​តម្លៃ​ដោយ​ខ្លួនឯង​មិន​ខាន។​

តើ​អ្នក​ណា​ទទួល​បាន​ផលប្រយោជន៍​អស់​ទាំងនេះ​ដោយ​ផ្ទាល់​និង​ដោយ​ប្រយោល​? ​អ៊ីចឹង​យើង​ត្រូវតែ​វាយលុក​ផ្លូវកាត់​បែប​នេះ​ឯង​!

ប៉ុន្តែ​វិស័យ​អប់រំ មិនមែន​ត្រូវការ​ត្រឹមតែ​ការអប់រំ​រវាង​គ្រូ និង​សិស្ស​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ គឺ​ត្រូវការ​ផ្នែក​វប្បធម៌ សិល្បៈ និង​ផ្សព្វផ្សាយ...ផង​ដែរ។​បើ​មួយ​ថ្ងៃៗ​ បង្កើត​តែ​វប្បធម៌​ពុករលួយ វប្បធម៌​ផឹកស៊ី...ផ្សព្វផ្សាយ​ពាណិជ្ជកម្ម​ស្រាបៀរ គ្រឿងស្រវឹង​តាម​ទូរទស្សន៍ តាម​វិទ្យុ​គ្រប់​រូបភាព​អ៊ីចឹង រឿង​អី​ក្មេងៗ​វា​មិន​ចេះ វា​មិន​ចង់​សាក​នោះ​? ​បើ​វិទ្យុ ពិធីករ​ខ្លះ​អាន​សារព័ត៌​មាន ប្រកាស​ថា៖ "«ម៉ោង​រំលោភ ម៉ោង​កាប់ចាក់» មក​ដល់​ទៀត​ហើយ គឺ​រុករក​តែ​ព័ត៌មាន និង​ផ្សាយ​តែ​រឿង​រំលោភ រឿង​កាប់ចាក់...​អ៊ីចឹង​រឿងអី​ក្មេង​វា​មិន​គិត មិន​មាន​ចិត្ត​ចង់​សាកល្បង សាក​រំលោភ​គ្នា​លេង សាក​ជាប់គុក​លេង​? នេះ​ហើយ​សុទ្ធតែ​ចំណង​ស្លាប់​មុខ ដែល​មាន​ចុង​ខ្សែ​ច្រើន គឺ​មិន​ងាយស្រាយ​រួច​ឡើយ​។

បើ​មាន​អ្នក​ណា​សួរ​ខ្ញុំ​ថា​៖ តើ​ធ្វើ​យ៉ាង​ណា ទើប​ការ​អប់រំ​រឹងមាំ...?​ខ្ញុំ​ច្បាស់​ជា​ឆ្លើយ​ថា៖ «...ត្រូវ​យក​វត្ត​ដាក់​ក្នុង​សាលា​ត្រូវ​យក​សាលា​ដាក់​ក្នុង​វត្ត​។...រហូត​ត្រូវ​យក​ក្រសួង​អប់រំ និង​ក្រសួង​កិច្ច​ការសាសនា ដាក់​បញ្ចូល​ឲ្យ​ក្លាយ​ជា​ក្រសួង​តែ​មួយ​» ទើប​ព្រលឹង​ខ្មែរ មាន​ស្ថិរភាព ទើប​ព្រលឹង​ខ្មែរ មិន​ខ្ចាត់ខ្ចាយ​ពី​អង្គប្រាណ​របស់​កូនចៅ​ខ្មែរ ដែល​មាន​ញើស​ឈាម​ដូនតា​ខ្មែរ​ពូជ​អ្នក​កសាង​អង្គរ​តែ​ម្តង​។

បើ​និយាយ​ឲ្យ​ខ្លី ក្រសួង​អប់រំ​ អ្នក​អនុវត្ត ក្រុម​គ្រួសារ​អ្នក​ពង្រឹង វប្បធម៌ សិល្បៈ និង​សារព័ត៌មាន គឺជា​អ្នក​ជួយ​គាំទ្រ​។ ក្បួន​សឹក​ពោល​ថា​៖ «វាយ​ទៅ​មុខ ទប់​ពី​ក្រោយ ពង្រឹង​កណ្តាល» ទើប​អាច​ឈ្នះ​សមរភូមិ និង​សង្រ្គាម​បាន​។​ វិស័យ​អប់រំ និង​ការអប់រំ គឺ​ខុស​គ្នា ដូច​គេ​និយាយ​ថា​៖«ក្បួន​សឹក និង​សមរភូមិ គឺ​ខុស​គ្នា»។​ ស្ថានភាព​ជាក់ស្តែង គឺ​ស្ថិត​នៅលើ​មនុស្ស​មាន​សមត្ថភាព ឆន្ទៈ និង​ការ​ទទួល​ខុសត្រូវ​ខ្ពស់​។

ការអប់រំ ត្រូវតែ​ផ្តោត​លើ​កិច្ចការ​បី​ចំណុច ដែល​មិន​អាច​ខ្វះ​បាន ដូច​ពាក្យ​មួយ​ឃ្លា​ពោល​ថា​៖ «ក្បាល​មិន​រឹង កន្ទុយ​ច្បាស់​ជា​មិន​ត្រង់»។ ​គឺ​មាន​ន័យ​ថា​៖ «បើ​ថ្នាក់​លើ​ខ្វះ​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ ថ្នាក់​ក្រោម​ច្បាស់​ជា​គ្មាន​លំនឹង​ជា​មិន​ខាន​។ គេ​អាច​និយាយ​បាន​ថា បើ​ថ្នាក់​លើ​រវល់​តែ​កិច្ចការ​នយោបាយ ខ្វះ​ការ​យក​ចិត្ត​ទុកដាក់​លើ​ផ្នែក​បច្ចេកទេស ថ្នាក់​ក្រោម​ច្បាស់​ជា​ធូររលុង​ទៅ​តាម​ហ្នឹង​ដែរ។ រឿង​កិច្ចការ​នយោបាយ​អប់រំ និង​បច្ចេកទេស​អប់រំ ​គឺជា​រឿង​ពីរ​ផ្សេង​គ្នា ​តែ​មិន​អាច​ខ្វះ​គ្នា​បាន​ឡើយ​។

សង្ឃឹម​ថា​ ស្ថាប័ន​ពាក់ព័ន្ធ​មួយ​ចំនួន​ ជាមួយ​វិស័យ​អប់រំ រហូត​ដល់​លោក​អ្នក​ជា​មាតាបិតា អាណាព្យាបាល​សិស្ស គួរតែ​រួមចំណែក​ដោយ​ផ្ទាល់ ដោយ​ប្រយោល​ដើម្បី​បង្ខំចិត្ត​គិតគូរ ពិចារណា និង​យល់​ឲ្យ​កាន់តែ​ច្បាស់​ដើម្បី​បញ្ជូន​សារ​បន្ត​ដល់​កូនចៅ និង​សិស្សានុសិស្ស​ឲ្យ​ខំប្រឹង​សិក្សា​រៀនសូត្រ​នៅ​សាលារៀន អប់រំ​បន្ថែម​នៅ​ផ្ទះ និង​ធ្វើ​ជា​ពលរដ្ឋ​ល្អ​ក្នុង​សង្គម​ជាតិ មាន​គុណធម៌ មាន​សីលធម៌ និង​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ខ្ពស់ ដើម្បី​ចូលរួម​ចំណែក​កសាង​ប្រទេស​ជាតិ និង​ធ្វើ​ជា​គំរូ​ល្អ​សម្រាប់​កូនយើង កូនគេ ទាំង​ស្រី ទាំង​ប្រុស ទាំង​មាន ទាំង​ក្រ ទាំង​ល្អ ទាំង​អាក្រក់... ដែល​សុទ្ធតែ​ជា​កូន​ខ្មែរ រស់​នៅ​លើ​ទឹកដី​ខ្មែរ មាន​មាតា​អង្គរ​តែ​មួយ ឲ្យ​មាន​មោទនភាព​ជាតិ​ឡើង​វិញ​​ពិតប្រាកដ​ជានិច្ច​និរន្តរ៍៕

ដោយ ធូ វាសនា នៅ​រតនគិរី
veasnathou@yahoo.com

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍