The Phnom Penh Post Search

Search form




Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - មាន​ភាព​ស្រពេច​ស្រពិល​ដែល​ថា​ការ​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​អាច​បំបាត់​អំពើ​ពុករលួយ




មាន​ភាព​ស្រពេច​ស្រពិល​ដែល​ថា​ការ​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​អាច​បំបាត់​អំពើ​ពុករលួយ

ប្រជាសហគមន៍​បឹងកក់​ដែល​នាំ​គ្នា​តវ៉ា​ទាមទារ​រក​យុត្តិធម៌​នៅ​តុលាការ​កំពូល​នា​ពេល​កន្លង​មក។
ប្រជាសហគមន៍​បឹងកក់​ដែល​នាំ​គ្នា​តវ៉ា​ទាមទារ​រក​យុត្តិធម៌​នៅ​តុលាការ​កំពូល​នា​ពេល​កន្លង​មក។ ហុង មិនា

មាន​ភាព​ស្រពេច​ស្រពិល​ដែល​ថា​ការ​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​អាច​បំបាត់​អំពើ​ពុករលួយ

មុខរបរ​ដែល​ត្រូវ​ប៉ាន់​នៅ​ស្រុក​ខ្មែរ​គឺ​ប្រែប្រួល​ទៅ​តាម​រដូវកាល​ដោយ​ពេល​ខ្លះ​ក៏​ឈូឆរ​តាម​​គ្នី​តាម​គ្នា​លើក​កូន​ស្រី​ឲ្យ​ផង​ក៏​មាន​ដែរ​។ ចាប់​តាំងពី​ដីធ្លី ​ផ្ទះសម្បែង​មាន​ហាង​ឆេង​មក​គឺ​មាន​តែ​អាជីព​ចៅក្រម ព្រះរាជអាជ្ញា និង​មេធាវី​ទេ​ដែល​ពេញ​និយម​ ឬ​ភាសា​សាមញ្ញ​ថា​កំពុង​កើប​លុយ​ខាប់​ដូច​ទឹក​គ្រឿង​នោះ។

គ្រាន់​តែ​ប្រឡង​ចូល​សាលា​រៀន​ហាង​ឆេង​មិន​ធ្លាក់​ចុះ​ទេ​គឺ​មាន​តែ​កើនឡើង​បើ​តាម​ទីផ្សារ​ខ្សឹបខ្សៀវតៗ​គ្នា​ថា​មេធាវី​ម៉ា​ជាប់​ ៣ ​ម៉ឺន​ដុល្លារ​រីឯ​ចៅក្រម​វិញ​មិន​ក្រោម​ ៥ ​ម៉ឺន​ទេ​ដោយ​ពួកគេ​ខំប្រឹង​ថែម​លុយ​យ៉ាង​ណា​ឲ្យ​ឆាប់​បាន​សញ្ញាបត្រ​ដើម្បី​យក​មក​រកស៊ី​ជាពិសេស​​ធ្វើ​ម៉េច​លោត​ឲ្យ​បាន​ចូល​មក​ធ្វើការ​នៅ​ភ្នំពេញ ឬ​ក៏​ខេត្ត​ដែល​មាន​សេដ្ឋកិច្ច​ខ្ពស់​។

ករណី​នេះ​ម្នាក់ៗ​នាំ​គ្នា​ស្ងាត់​ច្រៀប​ដូច​គ្នា​បាន​ត្រឹម​តែ​អេចអូច​ហើយ​ខាង​អង្គភាព​ប្រឆាំង​អំពើ​ពុករលួយ​ (ACU) ​ក៏​ធ្វើ​មិន​ដឹង​មិន​ឮ​ដែរ​ព្រោះ​គ្មាន​បណ្តឹង​។ ថ្មីៗ​នេះ​សាលា​ចៅក្រម​ចង់​បង្ហាញ​ភាព​ស្អាតស្អំ​ក្នុង​ស្ថាប័ន​របស់​ខ្លួន​ដោយ​ដាក់​សំណើ​ទៅ​ ACU ដើម្បី​ឲ្យ​ចុះ​សង្កេត​មើល​សកម្មភាព​ពេល​ប្រឡង​ដើម្បី​ធ្វើឲ្យ​ដូច​ក្រសួង​អប់រំ​តែ​ ACU​ បដិសេធ​មិន​ព្រម​សហការ​ជាមួយ​។

ប្រហែល​ជា​ ACU យល់​ថា​មិន​ចង់​ប្រឡាក់​ប្រឡូស​ទៅ​នឹង​អំពើ​ពុករលួយ​ជាមួយ​នឹង​ស្ថាប័ន​នេះ​? ព្រោះ​មិន​ទាន់​បង្ហាញ​ឆន្ទៈ​លុប​បំបាត់​អំពើ​ពុករលួយ​ពិតប្រាកដ​ដូច​ក្រសួង​អប់រំ​នៅ​ឡើយ​ទេ​។ ហេតុអ្វី​បាន​ជា ACU នៅ​តែ​មិន​ចូលរួម​ស៊ើប​អង្កេត​ដោះស្រាយ​បញ្ហា​តាំង​ពី​ពេល​ប្រឡង​នៅ​សាលា​ចៅក្រម​? ឬ​មក​ពី​​ ACU ​មិន​មាន​សមត្ថភាព​? ឬ​ក៏​នៅ​សាលា​ចៅក្រម​ហ្នឹង​មាន​ខ្នង​គ្រាក់ៗ​ដែល​ ACU ​ចូល​មិន​ចុះ​?

ចំណុច​នេះ ACU គួរ​តែ​ធ្វើការ​ស៊ើប​អង្កេត​ឲ្យ​មាន​តម្លាភាព​របស់​សាលា​នេះ​ដើម្បី​បង្ហាញ​ភាព​ស្អាតស្អំ​តាំង​ពី​ចូល​រៀន​ និង​ដើម្បី​លុប​បំបាត់​ពាក្យ​ចចាម​អារ៉ាម​ផង​ដែរ​។

នៅពេល​ចាប់ផ្តើម​ធ្វើការ​គឺ​ពួកគេ​ស្រង់​ដើម​វិញ​ហើយ​ពុករលួយ​ដល់​ឆ្អឹង​ក្នុង​ស្ថាប័ន​តុលាការ​ស៊ីវិល​​នេះ។

បើ​តាម​របាយការណ៍​របស់​អង្គការ​តម្លាភាព​អន្តរជាតិ​បាន​រក​ឃើញ​ថ្មីៗ​នេះ​ថា​ស្ថាប័ន​តុលាការ​ជា​ស្ថាប័ន​មហា​ពុកលួយ​ជាង​គេ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ប្រព័ន្ធ​យុត្តិធម៌​នៅ​កម្ពុជា​ទាំង​ស្រុង​។

រឿង​ណា​មិន​សូវ​បាន​លុយ​កាក់​ទុក​ចោល​រាប់​ខែ​រាប់​ឆ្នាំ​ដូច​ករណី​រំលោភ​សេពសន្ថវៈ និង​អំពើ​ហិង្សា​​ក្នុង​គ្រួសារ​ជាដើម​ដោយ​យក​លេស​ថា​តុលាការ​កំពុង​ស៊ើប​អង្កេត​តែ​បើ​រឿង​ពាក់ព័ន្ធ​ទៅ​នឹង​នយោបាយ​វិញ​គឺ​មាន​ភាព​លម្លៀង​ទៅ​បក្ស​កាន់​អំណាច​ឲ្យ​តែ​មាន​រឿង​ក្តីក្តាំ​ភ្លាម​គឺ​ដីកា​ចេញ​មក​ភ្លែត​​តាម​ចាប់​រាល់​សកម្មភាព​ណា​​ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​ទៅ​នឹង​នយោបាយ​មាន​លក្ខណៈ​រិះគន់​រដ្ឋាភិបាល​ដូច​ករណី​ក្រុម​បក្ស​ប្រឆាំង CNRP ជាប់​ទាំង​មេ​ទាំង​កូន​លោក សម រង្សី ចូល​ស្រុក​មិន​ទាន់​បាន​​លោក ហុង សុខហួរ សុំ​នៅ​ក្រៅ​ឃុំ​មិន​បាន ក្រុម​លោក មាជ សុវណ្ណារ៉ា ​នៅ​ជាប់​រសោង​នៅ​ឡើយ​យុវជន​ជាប់​ឃុំ​ដែល​ត្រូវ​បាន​ចោទ​ថា​ដឹកនាំ​ធ្វើ​បដិវត្តន៍​ពណ៌​ក៏​នៅ​ជាប់​ឃុំ​ អ្នក​កាសែត​មួយ​ចំនួន​ក៏​ជាប់​ដីកា​សុទ្ធ​តែ​ត្រូវ​បាន​គេ​ព្រាង​ទុក​ជា​មុន​ដោយ​ចាំ​តែ​ថ្នាក់​លើ​ស្រែក​អូខេ​ចាត់​ការ​ចុះ​ហត្ថលេខា​ខ្វាច់​វ៉ៃ​ត្រា​ប៉ូក​តាម​ចាប់​ខ្លួន​ភ្លាមៗ​។

រីឯ​បណ្តឹង​ពាក់​ព័ន្ធ​រឿង​លោក ហោ ណាំហុង រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​ការបរទេស​ដោយ​លោក​ សួន សេរីរដ្ឋា ប្រធាន​គណបក្ស​អំណាច​ខ្មែរ​វិញ​គឺ​ស្ទះ​គ្មាន​ដំណើរការ​គឺ​ចៅក្រម និង​ព្រះរាជ​អាជ្ញា​ជាប់​រវល់​ហើយ​ទីបំផុត​ប្រកាស​មិន​ចាត់ការ​រហូត​ដល់​ការ​ប្ដឹង​ឧទ្ធរណ៍​ជាដើម​។

រឿង​មួយ​ទៀត​ដែល​តុលាការ​ត្រូវ​តែ​ចាត់ការ​មុន​នោះ​គឺ​សំណុំ​រឿង​ណា​ដែល​មាន​លុយ​ធំ​ជាពិសេស​រឿង​ទំនាស់​ដីធ្លី​ធំៗ បទ​ឧក្រិដ្ឋ​ធំៗ​ហើយ​មេៗ​នៅ​តុលាការ​ហ្នឹង​គឺ​ចាត់​ការ​សំណុំ​រឿង​ទៅ​តាម​ឋានានុក្រម​ស៊ី​តាម​ការ​សម្រាល​ទោស​តាម​ឆ្នាំ ឆ្នាំ​កាន់​តែ​តិច​ស៊ី​កាន់​តែ​ថ្លៃ​តែ​រឿង​ចោរ​លួច​ចោរ​ឆក់​ទុក​ឲ្យ​ចៅក្រម​តូច​ស៊ី​ទៅ​តាម​ដំណើរ​ទៅ​។

ជាក់ស្តែង​ទាល់​តែ​បែក​រឿង​ធំ​ដូច​ទណ្ឌិត អាំង មាលតី អតីត​ប្រធាន​សាលា​ដំបូង​រាជធានី​ភ្នំពេញ​បាន​ជាប់​រឿង​ករណី​ស៊ី​លុយ​ក្រុម​គ្រួសារ​ទណ្ឌិត ថោង សារ៉ាត់ តែ​ដល់​ពេល​ជាប់​កុន​ទៅ​ជាប់​ជំនួយការ​ដែល​​ជា​គ្រូទាយ​ទៅ​វិញ​។

រឿង​នេះ​បើ​កុំ​តែ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ប្រកាស​ឲ្យ​ស៊ើបអង្កេត​ទើប​បាន​នាំ​គ្នា​ខ្វែង​ដៃ​ខ្វែង​ជើង​រត់​ជាន់​គ្នា​ចេញ​មុខ​ចេញ​មាត់​តាម​ចាប់​ខ្លួន​តែ​បើ​គ្មាន​ទេ​ក៏​នៅ​ត្រជាក់​ល្ហឹម​ដដែល​បើ​ទោះបី​ជា​ភាព​អយុត្តិធម៌​ឃើញ​រាល់​ថ្ងៃ​អ្នកភូមិ​មក​តវ៉ា​ដល់​ផ្ទះ​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​រាល់​តែ​ព្រឹក​មិន​ចាំបាច់​ទៅ​នាំ​គ្នា​ទៅ​មើល​ទំព័រ​ហ្វេសប៊ុក​របស់​គាត់​ទេ​ហើយ​ករណី​លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី​បញ្ជា​ឲ្យ​ដោះលែង​អ្នក​ជាប់​ឃុំ​ ២ ​នាក់​ដោយសារ​រឿង​ទំនាស់​ដីធ្លី​នៅ​ខេត្ត​កំពង់ស្ពឺ​ដែល​ជា​ខេត្ត​លោក ហ៊ុន ម៉ានី [​កូន​ប្រុស លោក ហ៊ុន សែន​] ធ្វើ​ជា​តំណាងរាស្ត្រ​ទាំង​យប់​កាលពី​សប្តាហ៍​មុន​នោះ​ធ្វើឲ្យ​គេ​មើល​ឃើញ​ថា​តុលាការ​ស្រុក​ខ្មែរ​មើល​ទៅ​នៅ​តែ​មាន​ភាព​រញ៉េរញ៉ៃ និង​ចែក​មិន​ច្បាស់​រវាង​អំណាច​នីតិប្រតិបត្តិ និង​អំណាច​តុលាការ​។

រីឯ​ឧត្តម​ក្រុម​ប្រឹក្សា​នៃ​អង្គ​ចៅក្រម​ដែល​ជា​ភ្នែក​ជា​ច្រមុះ​ក្នុង​ការ​ពិនិត្យ​មើល​ជា​ប្រចាំ​នូវ​ការ​អនុវត្ត​របស់​ចៅក្រម​វិញ​គឺ​ដេក​ស្តូក​តែ​ម្តង​ដោយ​រង់ចាំ​ស្តាប់​តែ​ថ្នាក់​លើ​ដែល​ជា​ស្ថាប័ន​នីតិប្រតិបត្តិ​បញ្ជា​បាន​នាំ​គ្នា​ចាត់​ការ​។ ​

ករណី​ដូចជា​ការ​ដោះលែង​អ្នក​ភូមិ​ ២ ​នាក់​នាក់​រឿង​ទំនាស់​ដីធ្លី​នៅ​ខេត្ត​កំពង់ស្ពឺ​ឥឡូវ​បាន​នាំ​គ្នា​ដុត​ដៃ​ដុត​ជើង​ទាំង​ក្រសួង​យុត្តិធម៌​ និង​ឧត្តម​ក្រុម​ប្រឹក្សា​អង្គ​ចៅក្រម​ដោយ​បាន​នាំ​គ្នា​អញ្ជើញ​ចៅក្រម និង​ព្រះរាជអាជ្ញា​នៅ​គ្រប់​ខេត្ត​ និង​រាជធានី​ប្រមាណ​ជា​ ១០០ ​នាក់​នឹង​ធ្វើ​សិក្ខា​សាលា​មួយ​ស្តីពី​ក្រម​​សីលធម៌​ចៅក្រម និង​ព្រះរាជអាជ្ញា​ដែល​មាន​ស្រាប់​នោះ​នៅ​សប្តាហ៍​នេះ​នៅ​រាជធានី​ភ្នំពេញ​។

ទន្ទឹម​នឹង​នេះ​ដែរ​ក្រសួង​យុត្តិធម៌​ប្រកាស​ថា​ឲ្យ​តែ​ពាក់ព័ន្ធ​រឿង​ក្តីក្តាំ​ដីធ្លី​នៅ​តុលាការ​ដោះស្រាយ​មិន​ប្រក្រតី​សូម​ដាក់​បណ្តឹង​នោះ​មក​ក្រសួង​ដើម្បី​​រក​ដំណោះស្រាយ​។

រីឯ​គណៈកម្មការ​ទី​ ១ ​នៃ​រដ្ឋសភា​ក៏​កោះ​អញ្ជើញ​រដ្ឋមន្ត្រី​ក្រសួង​យុត្តិធម៌​ទៅ​បំភ្លឺ​នៅ​រដ្ឋសភា​នា​ថ្ងៃ​ទី​ ២៤ ខែ​មីនា​ខាង​មុខ​នេះ​ផង​ដែរ​ជុំវិញ​រឿង​ភាព​មិន​ប្រក្រតី​មួយ​ចំនួន​នៃ​ការ​អនុវត្ត​របស់​តុលាការ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​សិទ្ធិ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​។

ផ្ទុយ​ទៅ​វិញ​មិនមែន​ឲ្យ​តែ​ស្ថាប័ន​តុលាការ​សុទ្ធតែ​ត្រូវ​ប៉ាន់​នោះ​ទេ​តែ​ក៏​មាន​ស្ថាប័ន​តុលាការ​យោធា​ក្រីក្រ​ជាង​គេ​ដែរ​គឺ​ស៊ី​បាន​តែ​ខ្មោច​តាម៉ុក​អតីត​មេបញ្ជាការ​ខ្មែរ​ក្រហម និង​ទណ្ឌិត ឈឿន ចាន់ថន ហៅ​ខ្មៅ អតីត​ប្រធាន​អង្គរក្ស​សព​លោក​ ជា ស៊ីម អតីត​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ប៉ុណ្ណោះ​។ បើ​និយាយ​ពី​កន្លែង​ធ្វើការ​វិញ​គេ​លក់​ទីណាត់​ទីណែង​តាំង​ពី​នៅ​ជិត​ផ្សារ​សូរិយា​ដូរ​ទៅ​ក្បែរ​អតីត​សាកលវិទ្យាល័យ​ចំរើន​ពហុបច្ចេករិទ្យា​ (CUP) ឥឡូវ​ធ្លាក់​ទៅ​ដល់​ក្បែរ​ព្រលាន​យន្តហោះ​ពោធិ៍ចិន​តុង​ស្ងាត់​ជ្រងំ​។

តែ​ដោយសារ​ការ​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​ចៅក្រម និង​ព្រះរាជអាជ្ញា​កាលពី​សប្តាហ៍​​មុន​នេះ​គឺ​ពួកគេ​មាន​ទឹកមាត់​លេប​តាម​គេ​ដែរ​។

ការ​ដែល​រាជរដ្ឋាភិបាល​សម្រេច​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​ឲ្យ​បាន​ខ្ពស់​សម្រាប់​ចៅក្រម និង​ព្រះរាជអាជ្ញា​ទៅ​តាម​ឋានានុក្រម​នេះ​ក៏​ដោយសារ​វា​ជា​សកម្មភាព​មួយ​នៅ​ក្នុង​កំណែ​ទម្រង់​ប្រព័ន្ធ​យុត្តិធម៌​ដែល​ត្រូវ​បាន​គេ​រិះគន់​យ៉ាង​ខ្លាំង​ថា​ពុករលួយ​ជាង​គេ​នោះ​។

ណា​មួយ​ចំនួន​សរុប​ចៅក្រម និង​ព្រះរាជអាជ្ញា​នៅ​ទូទាំង​ប្រទេស​មាន​តិចតួច​ជាង​គេ​បើ​តាម​ទិន្នន័យ​ចាស់​របស់​វេបសាយ​គណៈមេធាវី​គឺ​មាន​ចំនួន​តែ​ ៣១២ ​នាក់​ទេ​តែ​បច្ចុប្បន្ន​នេះ​ចំនួន​កើនឡើង​ប្រហែល​ជា​ ៦០០ ​នាក់​ហើយ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មាន​ការ​ងាយស្រួល​ក្នុង​ការ​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​នោះ​តាំង​ពី​អ្នក​នៅ​រៀន​ធ្វើ​កម្មសិក្សា​ក៏​បាន​ប្រាក់​នោះ​ដែរ​ដោយ​មាន​ចាប់​ពី​ ១,៥ ​លាន​រៀល​រហូត​ដល់​ ១០ ​លាន​រៀល​។

សំណួរ​សួរ​ថា​បន្ទាប់ពី​ដំឡើង​ប្រាក់​បំណាច់​នេះ​តើ​ទាំង​ឧត្តម​ក្រុមប្រឹក្សា​នៃ​អង្គ​ចៅក្រម​ទាំង​ក្រសួង​យុត្តិធម៌​ថា​តើ​មាន​យន្តការ ឬ​ក៏​ឧបករណ៍​រៀបចំ​ប្រព័ន្ធ​ត្រួតពិនិត្យ និង​វាយតម្លៃ​យ៉ាង​ណា​ដែល​បង្ហាញ​អំពី​តម្លាភាព​ដោយ​គ្មាន​ពុករលួយ​នោះ​? ​បើ​ប្រៀប​ធៀប​លុយ​ដែល​បាន​មកពី​ស៊ី​សំណូក​នោះ​វា​ច្រើន​ជាង​ប្រាក់​បំណាច់​លើសលប់​ពេក​នោះ​ហើយ​រាល់​របាយការណ៍​បន្ទាប់ពី​ធ្វើការ​ពិនិត្យ​តាមដាន និង​វាយ​តម្លៃ​រៀងរាល់​ត្រី​មាស ឆមាស ឬ​ក៏​ប្រចាំ​ឆ្នាំ​ហើយ​គួរ​តែ​ផ្សព្វផ្សាយ​ជា​សារធារណៈ​ផង​អនុវត្ត​ការ​ដាក់​ពិន័យ​យ៉ាង​ដូច​ម្តេច​? ជា​ជាង​នៅ​សម្ងំ​ស្ងាត់ៗ​ចាំ​ទាល់​តែ​ផ្ទុះ​រឿង​អី​មួយ​បាន​នាំ​គ្នា​ឆោឡោ​ធ្វើការ​នោះ​។

រីឯ​អង្គភាព​ប្រឆាំង​អំពើ​ពុករលួយ​ក៏​មិន​ត្រូវ​ដេក​គង​ថ្ងាស​រង់ចាំ​តែ​ពាក្យ​បណ្តឹង​នោះ​ដែរ​ចំពោះ​រឿង​ពុករលួយ​នៅ​ស្ថាប័ន​តុលាការ​នេះ​បើ​ពុំ​ដូច្នេះ​ទេ​ការ​ដំឡើង​ប្រាក់ខែ​ជូន​ពួកគាត់​នោះ​គឺ​គ្មាន​បាន​ការ​ទេ​ដោយ​បាន​ត្រឹម​តែ​បំផ្លាញ​ថវិកា​ជាតិ​ប៉ុណ្ណោះ៕

ចូលរួម​ផ្តល់​យោបល់​តាមរយៈ ​soprach.tong@phnompenhpost.com

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍