The Phnom Penh Post Search

Search form

វគ្គ​ទី​៦: Tom ធ្វើ​ឫក​ងឿក​ចង់​បែក​ចិត្ត​ពី Jerry

Tom ខឹង​នឹង Jerry បន្ទាប់ពី​លួងលោម​មិន​បាន​សម្រេច។
Tom ខឹង​នឹង Jerry បន្ទាប់ពី​លួងលោម​មិន​បាន​សម្រេច។ រូបថត សហការី

វគ្គ​ទី​៦: Tom ធ្វើ​ឫក​ងឿក​ចង់​បែក​ចិត្ត​ពី Jerry

ការ​ប្រៀប​ដូច​រឿង តុក្កតា​ឆ្មា និង​កណ្តុរ (Tom & Jerry) ទៅ​នឹង​នយោបាយ​ស្រុក​ខ្មែរ​សព្វថ្ងៃ ដែល​វគ្គ​ទី ១ មុន​ការបោះឆ្នោត ឆ្មា​ចូល​រន្ធ​មិន​រួច​ក៏​នៅ​ចាំតែ​មុខ​រន្ធ​នោះ ឲ្យ​តែ​កណ្តុរ​នោះ​ហ៊ាន​ចេញ​មក​គឺ​ចាប់​ធ្វើ​បាប​មួយ​ឆ្អែត​តែម្តង។ ចូល​ដល់​វគ្គ​ទី ២ បន្ទាប់ពី​បោះឆ្នោត​សកល និង​ប្រកាស​លទ្ធផល​រួចហើយ តែ​ជាប់គាំង​នយោបាយ​ស្តូក​មិនបាន​សម្តែង​ភាពស្មោះត្រង់​ដើម្បី​ជាតិ​ទេ។

មក​ដល់​វគ្គ​ទី ៣ នៃ​សាច់រឿង​គឺ​វគ្គ​ចរចា​តាម​ទូរស័ព្ទ។ វគ្គ​ទី ៤ ឆ្មា​ និង​កណ្តុរ​ត្រូវ​គ្នា​វិញ៖ ២០១៨ គឺជា​ការប្រកួត​គ្នា​ដ៏ស្រួចស្រាល់។ វគ្គ​ទី ៥ កណ្តុរ​ចាញ់​បោក​ឆ្មា រឿង​ភាពមិន​ច្បាស់លាស់​របស់​សមាជិក​ទី ៩ នៃ គ.ជ.ប។

ឥឡូវ​នេះ​ចូល​ដល់​វគ្គ​ទី ៦ ឆ្មា​ធ្វើ​ឫក​ងឿក​ចង់​បែកចិត្ត​ពី​កណ្តុរ​បន្ទាប់ពី «វប្បធម៌​សន្ទនា» ទើបតែ​បង្កើត ហេតុអ្វី​បានជា​ឆ្មា​ចូលចិត្ត​ងក់ងរ​ម្ល៉េះ? បន្ទាប់ពី​ហ្នឹង​មក​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​នឹង​ធ្វើអ្វី​ទៀត? បន្ត​វប្បធម៌​សន្ទនា​តទៅ​ទៀត​ឬ? បើ​បន្ត​តែ​ឆ្មា​ហាម​ក្រុម​កណ្តុរ​រិះគន់ តើ​ការរិះគន់ និង​ការជេរប្រមាថ​ដូចគ្នា ឬ​ក៏​ខុសគ្នា? ចំណុច​ត្រូវ​បញ្ជាក់​ឲ្យ​បាន​ច្បាស់​ដើម្បី​បន្ត​វប្បធម៌​សន្ទនា​តទៅទៀត និង​ចៀសវាង​គ្រោះថ្នាក់​នៃ​ការសន្ទនា។

តើ​កណ្តុរ​ធ្វើ​បក្ស​ប្រឆាំង​យ៉ាងដូចម្តេច បើ​ឆ្មា​មិន​ឲ្យ​រិះគន់? ថា​តើ​វា​អាច​ប៉ះពាល់​ដល់​​សេរីភាព​ក្នុង​ការ​បញ្ចេញ​មតិ​ដែរ​ឬ​ទេ?

ការដែល​ចាប់ផ្តើម​វប្បធម៌​សន្ទនា (Dialogue) របស់​ថ្នាក់ដឹកនាំ​បក្ស​ទាំង ២ គឺ​គណបក្ស​ប្រជាជន និង​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​មិន​ទាន់​បាន​រឹងប៉ឹង​ស្រួលបួល​ផង​ចង់​បែក​ចិត្ត​ពីគ្នា ដោយសារ​តែ​នៅ​មាន​ទម្លាប់​លេងល្បែង​​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​ដាក់​អន្ទាក់​គ្នា​នោះ​​ហើយ​សុទ្ធតែ​ដឹង​របៀប​ខ្លះ​មុន​​ដូចគ្នា​គឺ​មិន​បាន​សម្តែង​សេចក្តី​ស្មោះត្រង់​អំពី​ការផ្សះផ្សា​ជាតិ​ទេ។ គោលបំណង​របស់​ឆ្មា​ក្នុង​ការសន្ទនា​នោះ​គឺ​ចង់​​កេង​របៀប​បំបែក​គូបក្ខដិបក្ខ​ដដែលៗ​ដែល​ធ្លាប់តែ​ឈ្នះ​បំបែក​តាំង​ខ្មែរក្រហម ការ​បំបែក​គណបក្ស​លោកតា សឺន សាន គឺ​មាន​ក្រុម​លោក អៀង ម៉ូលី និង​មាន​ក្រុម​លោក កឹម សុខា ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​លោក កឹម សុខា ចាំ​ក្នុង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​នយោបាយ​របស់​លោក ហើយ​កំពុងតែ​ប្រយុទ្ធ​វាយបក​វិញ​ម្តងម្កាល​យ៉ាង​ចាស់ដៃ។

រីឯ ​គណបក្ស ហ៊្វុន ស៊ិនប៉ិច​ វិញ​ឲ្យ​រលាយ​សូន្យ​រក​តែ​មួយ​កៅអី​គ្មាន ហើយ​វិធីសាស្ត្រ​នេះ​នៅតែ​យក​មក​បន្ត​បំបែក​គណបក្ស​សង្គ្រោះជាតិ​ទៀត តាម​វិធី​ក្តៅ​ផង តាម​វិធី​ត្រជាក់​ផង។ រីឯ​គោលបំណង​ធំ​របស់​កណ្តុរ​វិញ​ក្នុង​ការសន្ទនា​នេះ​គឺ​ធ្វើ​យ៉ាងណា​មាន​ភាពទន់ភ្លន់​ដើម្បី​ដោះ​ទាំង​សមាជិកសភា ទាំង​សមាជិក​សកម្ម​ចេញ​ពី​ពន្ធនាគារ ដោយសារ​កណ្តុរ​ដឹង​ថា​អន្ទាក់​របស់​ឆ្មា​គឺ​នៅ​តុលាការ​ហ្នឹង​ហើយ​។ ព្រោះ​រាល់​ដង​លេង​ក្តៅ​ដាក់​មេផាយ​ទៅ​ក្រៅ​មិន​ចង់​ទាន់​គ្រាន់តែ​​ដក​បង្គោល​ព្រំដែន​កម្ពុជា-វៀតណាម​នៅ​ក្រៅ​សង្វៀន ៤ ឆ្នាំ​ទម្រាំ​បាន​ចូល​ក្នុង​ស្រុក​វិញ។

រីឯ​ដៃគូ​របស់​កណ្តុរ​បែរ​ជា​ក្រឡុក​​ដុកដាន់​ខ្លាច​គេ​បំបែក​ចេញពី​ខ្លួន ហើយ​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​ត្រូវ​រ៉ូវ​គ្នា​ទាំងស្រុង អ៊ីចឹង​ចេះតែ ដុកដាន់ៗ ដុត​លិច​ដុត​កើត​មិន​ឲ្យ​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​សុខស្រួល ធ្វើឲ្យ​ឆ្មា​ខឹងសម្បា​យ៉ាងខ្លាំង​ថា​ឲ្យ​កណ្តុរ​ប្រដៅ​កូនចៅ​ផង បើ​មិន​ដូច្នេះ​ទេ​​វប្បធម៌​សន្ទនា​​មិន អាច​​បន្ត​ទៅ​មុខ​ទៀត​ឬ? តែ​តាម​ការពិត​ថ្វីដ្បិត​តែ​កណ្តុរ​ជា​មេបក្ស​មែន តែ​មិនមាន​សិទ្ធិ​គ្រប់គ្រង​លើ​ដៃគូ​របស់​ខ្លួន​ទេ ព្រោះ​វា​ជា​ដៃគូ អ៊ីចឹង​ហើយ​បានជា​មិនអាច​ធ្វើឲ្យ​ដៃគូ​កណ្តុរ​នៅ​ស្ងៀម​បាន​ទេ​គឺ​បុករុក​រហូត។

តែ​ផ្ទុយទៅវិញ ការលេង​ល្បែង​នយោបាយ​របស់​កណ្តុរ និង​ដៃគូ​របស់​ខ្លួន​ក៏​ថា​បាន ឯ​ចូល​ទៅ​ទុក​គ្នា​ចាំ​វាយឆ្មក់​តាម​ផ្លូវ ព្រោះ​អ្នក​ទាំង ២ ដឹង​ថា​ឆ្មា​កំពុង​លួង​កណ្តុរ​ឲ្យ​ចូល​ស៊ង​ដើម្បី​ក្របួច​យក​តែ​ម្តង​ដូច​រាល់​ដង។ តែ​នៅពេល​ដែល​ដៃគូ​កណ្តុរ​ក្រឡុក​អ៊ីចឹង​ធ្វើឲ្យ​ឆ្មា​ខឹងសម្បា​ច្រឡោត​មក​រាលដាល​ដល់​កាសែត​ទៀត មក​បញ្ចេញ​កំហឹង​ជា​សាធារណៈ​ដែរ រីឯ​ទូរទស្សន៍​ និង​កាសែត​គាំទ្រ​រដ្ឋាភិបាល​ក៏​ខំប្រឹង​បន្ថែម​ល្បោយ​ឲ្យ​កាន់តែ​ក្តៅ ព្រោះ​លោក​ម្ចាស់​បញ្ចេញ​កម្សួល​កម្តៅ​ហើយ។

បើទោះបី​ជា​មាន​ការរិះគន់​យ៉ាងខ្លាំង​ទៅលើ​វប្បធម៌​សន្ទនា​រវាង​កណ្តុរ​ដែល​ទៅណា​មក​ណា​ជាមួយ​គ្នា​នឹង​ឆ្មា មាន​តាំង​សៀមរាប​​ពេល​ចូលឆ្នាំ ដឹកដៃ​គ្នា​ទៅ​ម៉ាឡេស៊ី​ទៀត​ដើម្បី​គេ​មើលឃើញ​ថា​មាន​ភាពស្និទ្ធស្នាល​នឹង​​គ្នា​ណាស់​ធ្វើឲ្យ​កណ្តុរ​ចាញ់ បោក​ឆ្មា​ហើយ​ក៏ដោយ ក៏​វប្បធម៌​សន្ទនា​នេះ​នៅ​មាន​លក្ខណៈ​វិជ្ជមាន​ខ្លះ​ដែរ។ ដូចជា បាន​ដោះស្រាយ​ទាំង​​សមាជិកសភា ទាំង​សមាជិក​សកម្ម​ចេញពី​ពន្ធនាគារ ចេញ​ដោយ​ទាំង​សកម្មជន​​អ្នកភូមិ​បឹងកក់​ទៀត​ផង រីឯ​នៅ​​ថ្នាក់​មូលដ្ឋាន​វិញ​ក៏​សកម្មជន​បក្ស​ទាំង ២ ពុំ​សូវ​ចេញ​សាច់​ដុំ​ដាក់​គ្នា​ដែរ រីឯ​អ្នករកស៊ី​វិញ​ក៏​ធូរ​អារម្មណ៍​បន្តិច​ដែរ។ តែ​ក៏​នៅ មាន​ចំណុច​អវិជ្ជមាន​ខ្លះ​ដែរ ដោយសារ​តែ​ការ​កេងប្រវ័ញ្ច​ដាក់​អន្ទាក់​គ្នា​រៀងៗ​ខ្លួន ហើយ​នឹង​ភាពមិន​​ច្បាស់​ក្នុង​ការធ្វើផែន ការរួម​ឬ​ក៏​សេចក្តី​សម្រេច​រួម​ណា​មួយ ឬ​ក៏​ពេលវេលា​កំណត់​ណា​មួយ​ជាក់លាក់​នោះ​ទេ អ៊ីចឹង​ធ្វើឲ្យ​​វប្បធម៌​ការសន្ទនា​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​ធ្វើឲ្យ​ងាយ​ប្រះស្រាំ ហើយ​ឆ្មា​ឆាប់​លោត​ជាង​កណ្តុរ​បន្តិច និង​បង្ហាញ​រឿង​ដែល​គេ​មិន​ដឹង​អ្នក​ទាំង ២ សោះ​ក៏​បញ្ចេញ​ឲ្យ​គេ​ដឹង​ដែរ។

ការបង្ហាញ​វប្បធម៌​សន្ទនា​ដូច​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​បែប​នេះ មិន​ត្រឹមត្រូវ​ទៅ​តាម​ទ្រឹស្តី​របស់​ការសន្ទនា​ដើម្បី​ផ្សះផ្សា​ជាតិ​នោះ​នៅ​ឡើយ​ទេ ហេតុដូចនេះ​ហើយ​ការសន្ទនា​គួរតែ​ភាគី​ទាំង​សងខាង​ចាប់ផ្តើម​ស្តាប់​រឿងរ៉ាវ​រៀងៗ​ខ្លួន ហើយ​ស្វែងយល់​ពី​មូលហេតុ និង​ផល​ឲ្យ​បាន​​ស៊ីជម្រៅ បើ​មិន​សូវ​ច្បាស់​គឺ​សួរ​បញ្ជាក់​បន្ថែម ហើយ​បើក​ចិត្ត​ឲ្យ​ទូលាយ​ប្រាប់​នូវ​រឿងរ៉ាវ​ពិតៗ​ដែល​កើត​មាន​នៅលើ​ភាគី​ទាំង​សង​ខាង​ដើម្បី​ឈាន ទៅ​រក​ការកសាង​សន្តិភាព​ទាំង​កាយ​ទាំង​វាចា ទាំង​ចិត្ត​ទាំង​សហគមន៍ ទាំង​នយោបាយ និង​ទាំង​សង្គមជាតិ​ទាំងមូល មិនមែន​មាន​ន័យថា​ឲ្យ​តែ​អត់​សង្គ្រាម​គឺ​សន្តិភាព​នោះ​ទេ។

តាមពិត​ទៅ​ការសន្ទនា​នេះ​គួរតែ​បន្ត​ទៅ​ទៀត តែ​បើ​មើល​ទៅ​មិនមាន​ការអភិវឌ្ឍ​នោះ​ទេ គឺ​ភាគី​ទាំង ២ អាច​ចាប់ផ្តើម​ស្វែងរក​ការផ្សះផ្សា (Mediation) ដើម្បី​ផ្សារភ្ជាប់​ភាគី​បដិបក្ខ​ទាំង ២ ឲ្យ​គោរព និង​អភិវឌ្ឍ​តាម បែប​ប្រជាធិបតេយ្យ ដោយសារ​ស្រុក​ខ្មែរ​យើង​សម្បូរ​ទៅ​ដោយ​​អ្នកតស៊ូ​មតិ តែ​ពុំ​សូវ​មាន​អ្នកជំនាញ​ខាង​ផ្សះផ្សា​ទេ ហើយ​បើ​មាន​អ្នកផ្សះផ្សា​ដែល​ជា​ភាគី​ទី ៣ នៅ​កណ្តាល​ក៏​មាន​​ទម្លាប់​រំឭក​គុណ​ណូបការៈ​របស់​ខ្លួន ឬ​ក៏​មោទនភាព​ពេក ធ្វើឲ្យ​ប៉ះពាល់​ភាគី​ទាំង ២ ​ពិបាក​​ទទួល​យក។

ឧទាហរណ៍​ដូច​ករណី លោកស្រី ពុង ឈីវកេក ធ្លាប់​បាន​ដើរតួ​ជា​អ្នកផ្សះផ្សា​រវាង​សម្តេចឪ ព្រះសីហនុ និង​លោកនាយរដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន តាមរយៈ​ការអញ្ជើញ​អ្នក​ទាំង ២ មក​ទទួលទាន​អាហារ​ពេល​​ល្ងាច​នៅផ្ទះ​លោកស្រី​នៅ​ទីក្រុង​ប៉ារីស ប្រទេស​បារាំង នៅ​មុន​កិច្ចព្រមព្រៀង​ថ្ងៃ​ទី ២៣ ខែ​តុលា ឆ្នាំ ១៩៩១។ ករណី​លោកស្រី ពុង ឈីវកេក នេះ បាន​ណែនាំ​ឲ្យ​លោក​ទាំង ២ ជួប​ជជែក​គ្នា ដែល​ជា​ការចាប់ផ្តើម​ដ៏ល្អ ក្នុង​ការ​ឲ្យ​ជួប​គ្នា​ដើម្បី​ឈាន​ទៅ​រក​ការផ្សះផ្សា​គ្នា​តែ​មិន​ទាន់​ពេញលេញ​ទៅ​តាម​​បច្ចេកទេស​ជា​អ្នកផ្សះផ្សា នៅ​ឡើយ​ទេ។

ជាសរុប​មកវិញ មេដឹកនាំ​គណបក្ស​ទាំង ២ គួរ​ណាស់​តែ​សិក្សា​ទៅលើ​ប្រទេស​ណា​ដែល​គេ​មាន​បទពិសោធ និង​បាន​ជោគជ័យ​ក្នុង​ការសន្ទនា​គ្នា និង​ការផ្សះផ្សា​រួម​ជាតិ ដូច​នៅ​ខេត្ត​អាចេ (Aceh) នៃ​ប្រទេស​ឥណ្ឌូនេស៊ី ជា​ជាង​លេងល្បែង​ដាក់​អន្ទាក់​គ្នា​កេងប្រវ័ញ្ច​នយោបាយ​គ្នា​ទៅវិញ​ទៅមក ដូច​តុក្កតា​​ឆ្មា និង​កណ្តុរ​នោះ៕

ចូលរួម​ផ្តល់​យោបល់​តាមរយៈ soprach.tong@phnompenhpost.com

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍