The Phnom Penh Post Search

Search form




Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - តើ​កម្ពុជា​បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​សម្រាប់ AEC ដល់​កម្រិត​ណា​ហើយ?

តើ​កម្ពុជា​បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​សម្រាប់ AEC ដល់​កម្រិត​ណា​ហើយ?

តើ​កម្ពុជា​បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​សម្រាប់ AEC ដល់​កម្រិត​ណា​ហើយ?

ភ្នំពេញ: នៅ​សល់​ពេល​ប្រមាណ​តែ ១ ឆ្នាំ ៩​ខែ និង​១២​ថ្ងៃ ទៀត​តែ​ប៉ុណ្ណោះ​គិត​ត្រឹម​ថ្ងៃ​នេះ ដែល​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន (AEC) នឹង​ធ្វើ​ការ​បើក​នូវ​ទំព័រ​សករាជ​ថ្មី​នៃ​ទីផ្សារ​តំបន់​ដ៏​ធំ​មួយ​របស់​ប្រទេស​ប្រជាជាតិ​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​ហៅ​កាត់​ថា អាស៊ាន ទៅ​កាន់​ពិភពលោក។

20140319_13
កម្មករកំពុងធ្វើការក្នុងរោងចក្រផលិតនំស្រួយលីលី ម៉ៃ វីរៈ

ការ​ចាប់​បដិសន្ធិ​ឡើង​នៃ AEC នេះ​មិន​មែន​ជា​ទិសដៅ​ចុង​ក្រោយ​នៃ​ការ​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម​អាស៊ាន​នោះ​ទេ។ ខណៈ​ដែល​ការ​កកើត​ឡើង​នេះ​គឺ​វា​ជា​សសរស្តម្ភ​មួយ​ដ៏​សំខាន់​និង​ថែម​ទាំង​តំណាង​ឲ្យ​ការ​ចាប់ផ្តើម​នូវ​ជំហាន​ដ៏​ថ្មី​មួយ​នៅ​ក្នុង​ដំណើរការ​នៃ​ការ​ខិតខំ​បន្ត​ដំណើរ​សមាហរណកម្ម​ដ៏​ស៊ី​ជម្រៅ​ថ្នាក់​តំបន់​និង​ការ​កសាង​នូវ​សហគមន៍​មួយ​ក្នុង ឆ្នាំ​២០១៥។

ក្នុង​អំឡុង​ពេល​កិច្ច​ប្រជុំ​កំពូល​ថ្នាក់​ដឹកនាំ​អាស៊ាន​លើក ទី​២២ នៅ ប្រទេស​ឡាវ បាន​ដាក់​ចេញ​នូវ​កិច្ចការ​មួយ​ទៅ​រាល់​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សហគមន៍​អាស៊ាន​ទាំង​អស់​ដើម្បី​ចាប់​ផ្តើម​ធ្វើ​ការ​លើ​ទស្សន​វិស័យ​ក្រោយ ឆ្នាំ​២០១៥ ដោយ​រួម​មាន​ការ​ពិចារណា​ទៅ​លើ​អ្វី​ដែល​គួរ​បង្កើត​សម្រាប់​ជំហាន​បន្ទាប់​នៃ​ការ​ខិតខំ​ប្រឹង​ប្រែង​នៃ​សមាហរណកម្ម​អាស៊ាន​ក្នុង​សសរស្តម្ភ​ទាំង​បី ក៏​ដូចជា​ការ​គិត​គូរ​ជា​យុទ្ធសាស្រ្ត​ទៅ​លើ​ថា តើ​អាស៊ាន​អាច​រក្សា​បាន​នូវ​បញ្ហា​ទាក់​ទង​ផ្សេងៗ​ដែល​ជាប់​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​និយាម​ថ្នាក់​តំបន់​ឬ​យ៉ាង​ណា?

អាស៊ាន​គឺជា​ប្រជាជាតិ​ទាំង​ដប់​ប្រទេស​មាន​ចំនួន​ប្រជាជន​សរុប​ចំនួន ៦០០ លាន​នាក់​ជាមួយ​នឹង​ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប (ផសស) ដល់​ទៅ ២ ពាន់​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក និង​ពាណិជ្ជកម្ម​សរុប​ចំនួន ២,២ ពាន់​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក​ក្នុង ឆ្នាំ​២០១១ ដែល​ក្នុង​នោះ ២៦ ភាគរយ​គឺ​នាំ​ចេញ​គឺ​ទៅ​កាន់​តំបន់​ផ្សេង​ទៀត​ដែល​ជា​ដៃ​គូ​អាស៊ាន។ លើស​ពី​នេះ​ទៅ​ទៀត សហគមន៍​អាស៊ាន​ក៏​បាន​ធ្វើ​ការ​ទាក់​ទាញ​ទឹក​ប្រាក់​វិនិយោគ​ដោយ​ផ្ទាល់​ពី​បរទេស (FDI) ប្រមាណ​ជា ៨០ ពាន់​ពាន់​លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក​ផង​ដែរ។ នេះ​បើ​យោង​តាម​ទិន្នន័យ​ពី​ស្ថាប័ន​រូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ។

កម្ពុជា​បាន​ធ្វើ​ការ​នាំ​ចេញ​ប្រមាណ​ជា ៤៨២ លាន​ដុល្លារ​អាមេរិក​កាល​ពី ឆ្នាំ​២០១៣ ទៅ​កាន់​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​អាស៊ាន​មាន​ការ​កើន​ឡើង ៥១ ភាគរយ។ នេះ​បើ​យោង​តាម​របាយ​ការណ៍​ពី​ក្រសួង ពាណិជ្ជកម្ម កម្ពុជា។

កម្ពុជា បាន​ចូល​ជា​សមាជិក​របស់​សមាគម​អាស៊ាន​ក្នុង ឆ្នាំ​១៩៩៩ ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​បន្ទាប់​ពី​ខ្លួន​បាន​ធ្វើ​ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​របប​សេដ្ឋកិច្ច​ផែនការ​មក​ជា​របប​សេដ្ឋកិច្ច​សេរី​ក្នុង ឆ្នាំ​១៩៩៥។ បើ​យោង​តាម​តារាង​ពិន្ទុ​របស់​អាស៊ាន​អំពី​ភាព​រួច​រាល់​របស់ AEC បាន​បង្ហាញ​ថា កម្ពុជា សម្រេច​បាន​ពិន្ទុ​ជាង ៧០ ភាគរយ​ហើយ។

បើ​ទោះ​ជា​រដ្ឋាភិបាល​តែង​តែ​ធ្វើ​ការ​អះអាង​ថា កម្ពុជា គឺ​បាន​ត្រៀម​ខ្លួន​រួច​រាល់​ហើយ​សម្រាប់ AEC ប៉ុន្តែ​សម្រាប់​សហគ្រិន​ក្នុង​ស្រុក​នៅ​តែ​មាន​ភាព​ស្ទាក់​ស្ទើរ និង​ខ្វាយ​ខ្វល់​អំពី​ការ​ខិត​ជិត​មក​ដល់​នៃ AEC ជា​ពិសេស​គឺ​សហគ្រាស​ខ្នាត​តូច​និង​មធ្យម (SMEs) អំពី​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង លំហូរ​ទំនិញ​ផ្សេងៗ​ពី​ប្រទេស​ដែល​ជា​សមាជិក ដោយ​សារ​តែ​បញ្ហា​ខ្លួន​កំពុង​ប្រឈម​មួយ​ចំនួន​មិន​ទាន់​ត្រូវ​បាន​ដោះស្រាយ​ដូចជា ការ​កង្វះ​ដើម​ទុន​ក្នុង​ការ​ពង្រីក​អាជីវកម្ម​កង្វះ​កម្លាំង​ពលកម្ម​ជំនាញ​បញ្ហា​គុណភាព​ទំនិញ ខ្វះ​ការ​លើក​ទឹក​ចិត្ត​ពី​រដ្ឋាភិបាល​សម្រាប់ SMEs ការិយាធិបតេយ្យ និង​ភាព​ស្មុគស្មាញ​នៃ​ការ​បំពេញ​បែបបទ​ចុះ​បញ្ជី​និង​ការ​នាំ​ចេញ​នាំចូ​ល ការ​សម្រួល​ពាណិជ្ជកម្ម។ល។

លោក តែ តាំងប៉ ប្រធាន​សហព័ន្ធ​សមាគម​សហគ្រាស​ធុន​តូច​និង​មធ្យម​កម្ពុជា (FASMEC) បាន​ប្រាប់ ភ្នំពេញ ប៉ុស្ដិ៍ លើក​មុន​ថា គុណភាព​ផលិតកម្ម​របស់ កម្ពុជា គឺ​នៅ​តែ​មាន​កម្រិត​ទាប​នៅ​ឡើយ បើ​ធ្វើ​ការ​ប្រៀប​ធៀប​ជាមួយ​នឹង​បណ្ដា​ប្រទេស​ជិត​ខាង ក៏​ប៉ុន្តែ​បច្ចុប្បន្ន​កម្ពុជា​កំពុង​ធ្វើ​ការ​កែលម្អ​ទៅ​លើ​ការ​នាំ​ចេញ។

លោក ហង់ លឹម ប្រធាន​វិទ្យាស្ថាន​ស្រាវជ្រាវ​សេដ្ឋកិច្ច​សម្រាប់​អាស៊ាន និង​ជា​អង្គការ​ដែល​បាន​ដឹក​នាំ​ធ្វើ​ការ​អង្កេត​បាន​ថ្លែង​ថា បណ្ដា​ប្រទេស​អាស៊ី​អាគ្នេយ៍​រួម​មាន កម្ពុជា ទទួល​បាន​ពិន្ទុ​ទាប​នៅ​ក្នុង​ការ​អង្កេត​មួយ​ដែល​បាន​ផ្ដល់​ចំណាត់​ថ្នាក់​ពី​ភាព​ត្រៀម​ខ្លួន​ជា​ស្រេច​របស់​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​ដើម្បី​ចូល​រួម​នៅ​ក្នុង​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​នេះ។

លោក​បាន​បន្ត​ថា៖ «បណ្ដា​ប្រទេស​អាស៊ាន​ភាគ​ច្រើន​រួម​មាន (កម្ពុជា ឡាវ មីយ៉ាន់ម៉ា និង​វៀតណាម) បាន​អនុវត្ត​បាន​យ៉ាង​ល្អ​ប្រសើរ​នៅ​ក្នុង​ការ​ផលិត​ទំនិញ ប៉ុន្តែ​កំពុង​យឺត​យ៉ាវ​នៅ​ក្នុង​វិស័យ​សេវា និង​វិស័យ​វិនិយោគ និង​ភាព​ចល័ត​កម្លាំង​ពលកម្ម»។

លោក​បន្ថែម​ថា ការ​សហការ​ភាព​ជា​ដៃ​គូ​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបាល​គឺ​ពិត​ជា​មាន​ភាព​ចាំបាច់។ លោក​លើក​ឡើង​ថា៖ «យើង​បាន​ធ្វើ​ការ​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបាល​ស្ដី​ពី​ការ​លើក​កម្ពស់​ការ​នាំ​ចេញ របស់​យើង​ដែល​គឺជា​ការ​ចាប់​ផ្ដើម​មួយ​ដ៏​ល្អ»។ លោក​បញ្ជាក់​ថា មាន​សហគ្រាស​ធុន​តូច​និង​មធ្យម (SMEs) ប្រហែល ៥៣០ ០០០ នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​នេះ។

លោក ងួន ម៉េងតិច ប្រធាន​សភា​ពាណិជ្ជកម្ម​កម្ពុជា ជា​តំណាង​របស់​វិស័យ​ឯកជន​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ថា វិស័យ​ឯកជន​មិន​បាន​យល់​ដឹង​ពេញ​លេញ​នោះ​ទេ ហើយ​កំពុង​ដើរ​តាម AEC មក​ដល់​នៅ​ពេល​ខាង​មុខ។

លោក​បន្ត​ថា៖ «ប្រជាជន​របស់​យើង​មិន​បាន​យល់​ដឹង ១០០ ភាគរយ​អំពី​ការ​បើក​ចំហ​របស់ AEC ទេ ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​យល់​ថា រដ្ឋាភិបាល​បាន​ព្យាយាម​ច្រើន​ណាស់​សម្រាប់​បញ្ហា​នោះ។ យើង​នៅ​ឆ្ងាយ​បន្តិច​ពី AEC ធៀប​ជាមួយ​នឹង​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​អាស៊ាន​ផ្សេង​ទៀត។ ប៉ុន្តែ យើង​ត្រូវ​តែ​ធ្វើ​តាម​ពួកគេ ដូច្នេះ​យើង​អាច​ដឹង​ច្បាស់​ថា តើ​យើង​នៅ​ឆ្ងាយ​យ៉ាង​ណា»។

លោក​លើក​ឡើង​ថា៖ «ខ្ញុំ​គិត​ថា ប្រជាជន​របស់​យើង​នៅ​តែ​ស្ទាក់ស្ទើរ​ក្នុង​ការ​ផលិត​ផលិតផល​មាន​គុណភាព​ខ្ពស់ សម្រាប់​លក់ ហើយ​ពួកគេ​មិន​មាន​ទំនុក​ចិត្ត​លើ​ខ្លួន​ឯង ហើយ​តែង​តែ​អះអាង​ថា ពួក​គេ​កំពុង​ប្រឈម​នឹង​បញ្ហា​ហិរញ្ញវត្ថុ។ ខ្ញុំ​គិត​ថា វា​មិន​ពិត​នោះ​ទេ ប្រសិន​បើ​ពួក​គេ​ទុក​ចិត្ត​លើ​ខ្លួន​ឯង ពួក​គេ​អាច​ធ្វើ​វា​បាន ហើយ​អាច​ផលិត​អ្វីៗ​មាន​គុណភាព​ល្អ​ប្រសើរ​ជាង​បណ្ដា​ប្រទេស​ជា​សមាជិក​អាស៊ាន​ផ្សេង​ទៀត។

លោក​បញ្ជាក់​ថា៖ «ពួក​គេ​ត្រូវ​តែ​បើក​ទូលាយ និង​ផលិត​ឲ្យ​បាន​កាន់​តែ​ច្រើន ដើម្បី​ដាក់​បង្ហាញ​នូវ​ផលិតផល​របស់​យើង​ដល់​ប្រជាជន ៦០០ លាន​នាក់​នៅ​ក្នុង​តំបន់​នេះ​នៅ​ត្រឹម ឆ្នាំ​២០១៥»។

លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្ដ្រី ហ៊ុន សែន ថ្លែង​នៅ​ក្នុង​វេទិកា​វិស័យ​រដ្ឋាភិបាល-ឯកជន​លើក ទី​១៧ ថា រដ្ឋាភិបាល​នឹង​បង្កើន​ការ​អនុវត្ត​ការ​កែ​ទម្រង់​ស៊ី​ជម្រៅ​របស់​ខ្លួន ដោយ​ផ្ដោត​លើ​វិស័យ​អាទិភាព​ជាច្រើន​ដូចជា ១) ការ​លើក​កម្ពស់​ក្នុង​ការ​សម្រប​សម្រួល​ពាណិជ្ជកម្ម ២) ការ​គ្រប់​គ្រង​ហិរញ្ញវត្ថុ​សាធារណៈ ៣) ការ​សម្រប​សម្រួល និង​ការ​ផ្គូរ​ផ្គង​ការ​អប់រំ បណ្ដុះ​បណ្ដាល​វិជ្ជាជីវៈ​បច្ចេកទេស និង​បន្ត​ការ​អភិវឌ្ឍ​ធនធាន​មនុស្ស​ជាមួយ​តម្រូវ​ការ​ការងារ​នៅ​ក្នុង​ទីផ្សារ និង ទី៤) ធ្វើ​ពិពិធកម្ម​បន្ថែម​ទៀត​ពី​ប្រភព​នៃ​កំណើន​តាម​រយៈ​ការ​អនុម័ត​និង​ការ​អនុវត្ត «គោល​នយោបាយ​អភិវឌ្ឍន៍​ឧស្សាហកម្ម»។

លោក​នាយក​រដ្ឋ​មន្ដ្រី​បាន​បន្ថែម​ថា៖ «នៅ​ក្នុង​បរិបទ​របស់​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន ឆ្នាំ​២០១៥ ការ​រៀបចំ​ដែល​ខាន​មិន​បាន​ផ្សេង​ទៀត​គឺ​ការ​អភិវឌ្ឍ​ធនធាន​មនុស្ស។ កម្ពុជា ត្រូវ​ការ​ធនធាន​មនុស្ស​ប្រកប​ដោយ​សមត្ថភាព​និង​មាន​គុណភាព ដើម្បី​រៀបចំ​ខ្លួន​សម្រាប់​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​ដែល​បាន​គិត​ទុក​ជា​មុន»។

«ការ​ចូល​រួម​ពី​វិស័យ​ឯកជន​មាន​សារៈ​សំខាន់​សម្រាប់​ការ​ត្រៀម​ខ្លួន​របស់ កម្ពុជា សម្រាប់​សមាជិកភាព​របស់​ខ្លួន​នៅ​ក្នុង​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន ឆ្នាំ​២០១៥។ សកម្មភាព​របស់​យើង​ឆ្ពោះ​ទៅ​សហគមន៍​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ាន ឆ្នាំ​២០១៥ ប្រៀប​ដូច​ជា សកម្មភាព​ប្រណាំង​ទូក​យ៉ាង​ដូច្នេះ​ដែរ​ដែល​ចាំ​បាច់​អ្នក​អុំ​ឲ្យ​ស្រុះ​គ្នា ហើយ​អ្នក​កាច់​ចង្កូត​ត្រូវ​តែ​តម្រង់​ទិស​ឲ្យ​ត្រង់​ចំ​ទិសដៅ»។

លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថា រដ្ឋាភិបាល​នឹង​ចាប់​ផ្ដើម​ដំណើរការ «គោល​នយោបាយ​អភិវឌ្ឍន៍​ឧស្សាហកម្ម» សំដៅ​លើក​កម្ពស់​វិស័យ​ផលិតកម្ម និង​ភាព​ប្រកួត​ប្រជែង​របស់ កម្ពុជា បង្កើន​តម្លៃ​បន្ថែម​នៅ​ក្នុង​វិស័យ​ដែល​មាន​ស្រាប់​សំខាន់ៗ​មាន​ដូចជា វិស័យ​កសិកម្ម វិស័យ​កាត់ដេរ និង​វិស័យ​ទេសចរណ៍ លើក​កម្ពស់​ឧស្សាហកម្ម​ទទួល​បាន​ជោគ​ជ័យ​ថ្មី និង​លើក​កម្ពស់​អត្ថ​ប្រយោជន៍​ដែល​អាច​ប្រៀប​ធៀប​បាន​នៅ​ក្នុង​វិស័យ​នេះ។

ទន្ទឹម​នឹង​នេះ​លោក សុក ស៊ីផាន់ណា ប្រធាន​វិទ្យាស្ថាន​ស្រាវជ្រាវ​ការ​អភិវឌ្ឍន៍​កម្ពុជា (CDRI) ជា​ទីប្រឹក្សា​ជាន់​ខ្ពស់​របស់​រដ្ឋាភិបាល​បាន​ថ្លែង​មក​កាន់​ប្រព័ន្ធ​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​ព័ត៌មាន ចិន ក្នុង​ពេល​ថ្មីៗ​ថា ការ​ចាប់​ផ្ដើម​ដំណើរការ AEC ក្នុង ឆ្នាំ​២០១៥ នឹង​បើក​ចំហ​ឱកាស​ថ្មីៗ​សម្រាប់​ប្រទេស​នេះ​ដើម្បី​ក្លាយ​ជា​ច្រក​ទ្វារ​សេដ្ឋកិច្ច​មួយ​សម្រាប់​អាស៊ាន។

លោក​បន្ត​ថា៖ «AEC គឺជា​ល្បែង​នៃ​ការ​ផ្លាស់​ប្តូរ​ដ៏​ធំ​សម្រាប់ កម្ពុជា»។ លោក​លើក​ឡើង​ថា៖ «នៅ​ពេល​យើង​ឆ្ពោះ​ទៅ​កាន់ AEC យើង​គឺជា​ច្រក​ទ្វារ​មួយ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​អាស៊ាន យ៉ាង​ហោច​ណាស់​ក៏​នៅ​ក្នុង​មហា​អនុ​តំបន់​ទន្លេ​មេគង្គ»។

លោក​កត់​សម្គាល់​ថា ការ​អង្កេត​ក្នុង​ពេល​ថ្មីៗ​ក្នុង​ចំណោម​បណ្ដា​ប្រទេស​អាស៊ាន​ទាំង ១០ បាន​បង្ហាញ​ថា កម្ពុជា គឺជា​ប្រទេស​បាន​រៀបចំ​ខ្លួន​បាន​ច្រើន​បំផុត​ទី​បី​សម្រាប់ AEC បន្ទាប់​ពី ប្រទេស​សិង្ហបុរី និង ប្រទេស​ម៉ាឡេស៊ី។

លោក​បាន​បញ្ជាក់​ថា៖ «ការ​អង្កេត​ផ្សេង​ទៀត​ក៏​បាន​បង្ហាញ​ផង​ដែរ​ថា កម្ពុជា គឺជា​ប្រទេស​មាន​ចំណេះ​ដឹង​ភាសា​អង់គ្លេស​ជាង ប្រទេស វៀតណាម និង ប្រទេស​ថៃ»។

លោក​បាន​លើក​ឡើង​ថា ក្រុមហ៊ុន​ជាច្រើន​កំពុង​ចូល​មក​នឹង​មិន​មាន​បញ្ហា​ក្នុង​ការ​ជួល​កម្មករ​ដែល​មាន​សមត្ថភាព​នោះ​ទេ៕

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍