ភ្នំពេញៈ គម្រោងសាងសង់ចំណតផែកុងតឺន័រថ្មីរបស់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុដែលទទួលបានកម្ចីហិរញ្ញប្បទានសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ពីទីភ្នាក់ងារសហប្រតិបត្តិការអន្តជាតិជប៉ុន (JICA) នឹងត្រូវពន្យារពេលទៅដើមឆ្នាំ ២០២២ វិញ ខណៈការរចនាប្លង់មានភាពយឺតយ៉ាវជាងការគ្រោងទុក។ នេះបើយោងតាមការប្រាប់ឱ្យដឹងពីថ្នាក់ដឹកនាំកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ។
JICA កន្លងមកបានសម្រេចផ្តល់កម្ចីហិរញ្ញប្បទានសហប្រតិបត្តិការអភិវឌ្ឍន៍ផ្លូវការ (ODA) សម្រាប់គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ចំណតផែកុងតឺន័រថ្មីរបស់កំពង់ផែក្រុងព្រះសីហនុ ដំណាក់កាលទី ១ ជាមួយនឹងទំហំទឹកប្រាក់សរុប ២៣ ៥០២ ០០០ ០០០ យ៉េន (ប្រមាណ ២១៨ លានដុល្លារ)។
ផែកុងតឺន័រថ្មីដែលមានប្រវែង ៣៥០ ម៉ែត្រ និងជម្រៅទឹក ១៤,៥ ម៉ែត្រនេះ នៅពេលដំបូងគ្រោងនឹងចាប់ផ្តើមសាងសង់នៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ ២០២១ ដោយនឹងអាចចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិការនៅពាក់កណ្តាលឆ្នាំ ២០២៤។ ចំណតថ្មីនេះនឹងអាចឱ្យនាវាដែលមានសមត្ថភាពផ្ទុកកុងតឺន័រចំនួន ៦០០០០ DWT (៥០០០ TEUs) ចូលចត និងអាចអនុញ្ញាតឱ្យនាវាកុងតឺន័រឆ្លងកាត់តំបន់អាស៊ីប្រមាណ ៩៣ ភាគរយ ចូលមកកាន់កំពង់ផែក្រុងព្រះសីហនុ។
លោក លូ គឹមឈន់ ប្រធានអគ្គនាយកកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ ដែលជាក្រុមហ៊ុនចុះបញ្ជីនៅផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា (CSX) បានប្រាប់ភ្នំពេញប៉ុស្តិ៍កាលពីថ្ងៃទី ២៦ ខែមេសាថា បញ្ហារយៈពេលសិក្សាគូរប្លង់ និងការកែសម្រួលច្រើនដងបានធ្វើឱ្យផែនការសាងសង់ផែកុងតឺន័រថ្មីរបស់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុត្រូវលើកពេលទៅដើមឆ្នាំ ២០២២ ខាងមុខ។ លោកបន្តថា នៅពេលបើកដំណើរការ ផែកុងតឺន័រថ្មីនេះនឹងចូលរួមចំណែកយ៉ាងច្រើនក្នុងការពង្រឹងវិស័យដឹកជញ្ជូនផ្លូវសមុទ្ររបស់កម្ពុជាទៅក្នុងតំបន់ និងពិភពលោក។
លោកអះអាងថា៖ «ផែនការសាងសង់ផែកុងតឺន័រថ្មីនឹងត្រូវពន្យារពេលទៅដើមឆ្នាំ ២០២២ ដោយសារការសិក្សាគូរប្លង់មានការយឺតយ៉ាវ និងការកែសម្រួលច្រើនដង»។ លោកបន្ថែមថា៖ «ខ្ញុំយល់ថា នៅពេលកម្ពុជាមានផែទឹកជ្រៅនឹងមាននាវាធំៗចូលចតនៅកំពង់ផែក្រុងព្រះសីហនុកាន់តែច្រើន ដែលវានឹងជួយធ្វើឱ្យថ្លៃដឹកជញ្ជូនទំនិញតាមសមុទ្រចុះថ្លៃ និងចំណាយពេលតិចព្រមទាំងចូលរួមបង្កើនភាពប្រកួតប្រជែងសម្រាប់កម្ពុជាផងដែរ»។
ទាក់ទងនឹងវិបត្តិនៃការឆ្លងរាលដាលជំងឺកូវីដ១៩ នៅលើពិភពលោកនាពេលបច្ចុប្បន្ន លោក គឹមឈន់ បានប្រាប់ថា ការផ្ទុះជំងឺកូវីដ១៩ បានបង្កឱ្យមានផលប៉ះពាល់មួយចំនួនដល់អាជីវកម្មរបស់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ។
លោក ស៊ិន ចន្ធី ប្រធានសមាគមភ័ស្តុភារកម្មកម្ពុជាបាននិយាយថា ផែកុងតឺន័រថ្មីដែលមានជម្រៅទឹក ១៤,៥ ម៉ែត្រនឹងរួមចំណែកយ៉ាងច្រើនក្នុងការលើកកម្ពស់សមត្ថភាពប្រកួតប្រជែងក្នុងការនាំចេញទំនិញពីកម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ ខណៈបច្ចុប្បន្នកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុនៅមិនទាន់អាចទទួលបានការចូលចតរបស់នាវាធំៗលំដាប់ពិភពលោកនៅឡើយទេ។ លោកបន្តថា សព្វថ្ងៃនៅពេលត្រូវការដឹកទំនិញទៅទីផ្សារអឺរ៉ុប និងអាមេរិក កម្ពុជាត្រូវដឹកជញ្ជូនទំនិញតាមនាវាខ្នាតតូច និងកណ្តាលទៅផ្ទេរទំនិញនៅតាមកំពង់ផែធំៗនៅប្រទេសមួយចំនួនដូចជា សិង្ហបុរី ហុងកុង ថៃ និងវៀតណាម ជាដើម។
លោកអះអាងថា៖ «នៅពេលកម្ពុជាមានចំណតផែទឹកជ្រៅ វានឹងធ្វើឱ្យកប៉ាល់ធំៗចូលមកចត និងដឹកទំនិញដោយផ្ទាល់ទៅគ្រប់គោលដៅលើពិភពលោក។ ការធ្វើបែបនេះនឹងជួយឱ្យការចំណាយថវិកាអស់តិច និងចំណេញពេលវេលាជាងមុន ដែលនឹងធ្វើឱ្យសមត្ថភាពនៃការប្រកួតប្រជែងទំនិញលើទីផ្សារអន្តរជាតិមានកាន់តែប្រសើរ»។
បច្ចុប្បន្នទំនិញកម្ពុជាដែលត្រូវនាំចេញទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ គឺមានប្រមាណជិត ៨០ ភាគរយត្រូវឆ្លងកាត់តាមកំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុ។ នេះបើតាម លោក ស៊ិន ចន្ធី។
យោងតាមលោក គឹមឈន់ នារយៈពេល ៥ ឆ្នាំមុនពេលមានវិបត្តិកូវីដ១៩ ទំនិញឆ្លងកាត់កំពង់ផែស្វយ័តក្រុងព្រះសីហនុមានកំណើនជាមធ្យម ១៤ ភាគរយជារៀងរាល់ឆ្នាំ ប៉ុន្តែសម្រាប់ឆ្នាំ ២០២០ ធៀបនឹងឆ្នាំ ២០១៩ មានកំណើនត្រឹម ៤ ភាគរយប៉ុណ្ណោះ។ ដោយឡែកក្នុងត្រីមាសទី ១ ឆ្នាំ ២០២១ គឺមានកំណើនប្រមាណ ៦ ភាគរយធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាឆ្នាំ ២០២០៕
