The Phnom Penh Post Search

Search form




Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - អ្នក​ជំនាញ​កាន់តែព្រួយ​បារម្ភ​ពី​បញ្ហា​​កើន​កម្ដៅ​​​នៅ​មជ្ឈិម​បូព៌ា​ និង​អាហ្រ្វិកខាងជើង

អ្នក​ជំនាញ​កាន់តែព្រួយ​បារម្ភ​ពី​បញ្ហា​​កើន​កម្ដៅ​​​នៅ​មជ្ឈិម​បូព៌ា​ និង​អាហ្រ្វិកខាងជើង

អ្នក​ជំនាញ​កាន់តែព្រួយ​បារម្ភ​ពី​បញ្ហា​​កើន​កម្ដៅ​​​នៅ​មជ្ឈិម​បូព៌ា​ និង​អាហ្រ្វិកខាងជើង

មជ្ឈិមបូព៌ា និង​អាហ្រ្វិកខាងជើង​ គឺជា​តំ​ប​ន់ក្តៅបំផុត និងស្ងួតបំផុតនៅ​លើ​ភ​ព​ផែ​ន​ដី ប៉ុន្តែ​ការ​ប្រែប្រួល​អាកា​ស​ធាតុ​ អាចធ្វើឱ្យតំបន់មួយចំ​នួន​នៅ​ក្នុង​តំបន់​ទាំង ​២ ខាង​លើ​ពិបាក​ក្នុង​ការ​​រ​ស់​នៅ​បានក្នុង​ប៉ុន្មាន​ទសវត្សរ៍​ខាង​មុ​ខ​នេះ ​ខណៈ​សីតុណ្ហភា​ព​អាចឡើងដ​​ល់ ៦០ អង្សាសេ ឬខ្ព​ស់ជាងនេះ​។

ផល​ប៉ះពាល់នៅ​ទូទាំ​ង​តំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា និងអាហ្រ្វិកខាង​​ជើង (MENA) នឹង​បង្ក​ឱ្យ​មាន​វិបត្តិ​ដូច​ជា​ការ​ខ្វះ​ខាត​ទឹក​រ៉ាំរ៉ៃ អសមត្ថភាពក្នុងការ​​ដាំ​ដុះស្បៀងអាហារ​ ដោយសារតែអាកាសធា​តុ​ក្ដៅ​ខ្លាំង និង​គ្រោះ​រាំង​ស្ងួត​ អាចបង្កឱ្យ​ប៉ះ​ពាល់​ដល់​អាយុ​ជី​វិត​​ប្រជាជន​​ និង​បញ្ហាសុ​ខ​ភាពជាដើម​។

នៅឆ្នាំ ២១០០ ខាង​មុខ​ ប្រជាជនប្រ​ហែល ៦០០ លា​ននា​ក់ ឬ ៥០ ភាគរយនៃ​ចំ​នួ​ន​ប្រជាជន​ក្នុង​តំបន់​នេះ អាច​ប្រ​ឈមនឹងព្រឹត្តិការណ៍អាកាសធា​តុ​ «ខ្លាំងបំផុត»។ នេះបើយោង​តាម​កា​រ​ព្យា​ករកម្រិត​​​ឧស្ម័ន​ផ្ទះ​កញ្ចក់​​នា​ពេលបច្ចុប្បន្ននេះ។​ ការសិក្សាថ្មីមួយ​​នៅក្នុងទស្សនាវដ្តី Nature បានរាយការណ៍​យ៉ាងដូច្នេះ​។

ប្រភពដដែល​បាននិ​យា​យថា៖ «យើង​រំ​ពឹងថា សីតុណ្ហភាពអតិបរមាអំឡុង​​ពេល រលក​កម្ដៅ​នៅ​កណ្តាល​ទី​ក្រុង​ និងទីក្រុង​មួយចំ​នួននៅក្នុង​តំបន់​ទាំង​២ខាង​លើ​ អាច​ឡើង​ដ​ល់ ឬ​លើសពី ៦០​ អង្សារសេ​ ដែល​អាច​នឹង​រំខាន​យ៉ាងខ្លាំង​ដល់​ប្រជាជន​»​។

លោក George Zittis អ្នកដឹក​នាំ​កា​រស្រាវជ្រាវ​ស្ដីអំពីការប្រែប្រួល​​អាកាសធាតុ បា​នប្រាប់សារព៍ត៌មាន​ Al Jazeera ថាសំណើ​ម​ខ្ព​ស់​ ដែល​កើត​មក​ពីការកើនឡើងនៃ​រំ​ហួត​​សមុទ្រជុំ​វិញនឹង​បង្កើន​គ្រោះថ្នាក់​នេះកាន់​តែខ្លាំង​។

លោក Zittis បាននិយាយថា៖ «ភាព​តាន​តឹ​ងក្នុ​ង​រ​ដូវក្តៅនឹង​ឈា​ន​ដល់ ឬលើសពី​ក​ម្រិ​ត​នៃ​កា​រ​រស់​រាន​ មាន​ជីវិត​រ​បស់មនុស្សយ៉ាងហោចណាស់នៅក្នុ​ង​​ផ្នែ​ក​ខ្លះ​នៃតំបន់និ​ងស​ម្រា​ប់ខែក្តៅបំផុត​»​​។

មជ្ឈមណ្ឌល​ទី​ក្រុង​សំ​ខា​ន់​ៗ​នៅ​ជុំ​វិ​ញឈូ​ងសមុទ្រអារ៉ាប់​​និងសមុទ្រក្រហម ដូចជាឌូបៃ អាប៊ូដាប៊ី ដូហា​ ដាហារ៉ាន និង បានដា អាប់បាស់ ទាំង​អ​ស់ ត្រូវ​ទទួល​រង​នូវ​សីតុណ្ហភាព​ក្ដៅ​ធ្ង​ន់ធ្ងរ​នៅ​លើ​មូល​ដ្ឋាន​ញឹក​ញាប់​ជាង​គេ​។

យោងតាមធនាគារពិភពលោក៖ «ទីក្រុង​ទាំងនេះ នឹង​មើលឃើញ​ការ​កើន​ឡើងនៃ​ឥទ្ធិពល​កម្តៅ​ ហើ​យ​ទី​ក្រុង​ភា​គច្រើននៅមជ្ឈិមបូព៌ាអាច​ប្រ​ឈម​​​មុ​ខ​នឹ​ងថ្ងៃក្តៅខ្លាំងបំផុតក្នុងរ​យៈ​ពេ​ល ៤ ខែជារៀងរាល់​ឆ្នាំ»។​

ប្រហែល ៧០ ភា​គ​រ​យនៃ​​បណ្តាប្រ​ទេសដែ​ល​មានសម្ពាធទឹកច្រើន​ជា​ងគេ​នៅ​លើ​ពិ​ភ​ពលោក គឺនៅ​ក្នុងតំបន់​មជ្ឈិមបូព៌ា​ និង​អាហ្វ្រិក​ខាង​ជើង​នេះ​។ នៅ​ពេលដែល​អាកាសធាតុកាន់តែក្តៅខ្លាំង វិបត្តិសង្គម និង​សេដ្ឋ​កិច្ច​ នឹង​កាន់តែ​កើនឡើង​ខ្លាំង។

មនុស្សជាង ១២ លា​ន​នា​ក់នៅក្នុងប្រទេសស៊ីរី និងអ៊ីរ៉ាក់កំ​ពុ​ងបាត់បង់លទ្ធភាពប្រើប្រា​ស់​ទឹក អាហារ និងអគ្គិសនី ដោយសារតែការកើនឡើងនៃសីតុ​ណ្ហ​ភា​ព កម្រិតទឹកភ្លៀងទាប និងគ្រោះរាំងស្ងួត ដែល​កំពុង​ធ្វើ​ឱ្យប្រ​ជាជននៅទូទាំង​​តំបន់គ្មានទឹកផឹក និ​ងទឹ​កសម្រាប់​ប្រើប្រាស់​ក្នុង​កសិកម្ម។

បច្ចុប្បន្ន ប្រទេស​ស៊ីរីកំពុងប្រឈមមុខ​នឹងគ្រោះ​រាំងស្ងួតដ៏អាក្រក់បំផុ​​ត​របស់ខ្លួនក្នុងរយៈពេល ៧០ ឆ្នាំ។ ក្រុម​ជំនួយ​ បា​ន​ពណ៌នាស្ថានភាពថា​ ជា «មហន្តរាយដែល​មិ​នធ្លាប់មានពីមុនមក»​។

លោក Paola Mercogliano នាយកមូលនិធិ CMCC បាននិយាយថា៖ «ការ​កើ​នឡើ​ង​សក្តានុ​ពល​នៃ​រលក​កម្តៅ​នៅ​ក្នុ​ងបរិយាកាសតំបន់ទាំង​ ២ បាន​កើន​ឡើង​យ៉ាង​ក្ដៅ​គគុក និងស្ងួ​តហួ​តហែង ហើយ​ក៏​ត្រូវ​បាន​គេ​រំពឹងថានឹងមានផលប៉ះពាល់​​អវិជ្ជមានដោយ​ផ្ទា​ល់​ទៅលើ​សុខភាពមនុស្ស កសិកម្ម ទំនាក់​ទំនង​ទឹក​​ និងថាមពល និងវិស័យសេដ្ឋ​​កិ​ច្ច​ស​ង្គ​ម​ជា​ច្រើ​នទៀ​ត»។

លោក​បានបន្តថា​៖ «ផលប៉ះពាល់​ផ្នែក​ធារាសា​ស្ត្រក៏​កើត​មាន​ឡើង​ដែរ​។​ បញ្ហា​កង្វះ​ទឹក​នេះ ត្រូវ​បាន​គេ​ចោទ​ថា​ កើត​មក​ពី​ការ​បញ្ឆេះជម្លោះក្នុងតំបន់ ហើយអ្នក​ស្រា​វជ្រា​វ​មួ​យ​ចំ​នួន​ភ័​យ​ខ្លា​ចថា ការប្រ​យុ​ទ្ធ​គ្នា​លើ​ធន​ធាន​ ដែល​ខ្វះខាតស្រាប់​ នឹ​ងកាន់តែ​ធ្វើ​ឱ្យវិបត្តិ​នេះ​អាក្រក់​ឡើង​​នៅ​​ទូទាំងមជ្ឈិមបូព៌ា និងអាហ្វ្រិក​ខាង​ជើង​​នៅ​ពេ​លដែ​ល​​ពិ​ភ​ព​លោកកាន់តែក្តៅ​»​។

លោក Mercogliano បានប្រាប់សារពត៌មាន​អាល់ហ្សាចារ៉ា​ថា៖ «ផល​ប៉ះ​ពា​ល់សង្គមអាច​មា​ន​ទំហំធំជាង​នេះ​​ទៅ​ទៀត​ ដោយ​ចំនួនប្រជាជននៃតំ​បន់ទាំង ​២ ខាង​លើ ​នឹង​ត្រូវ​ទទួល​រង​ផល​ប៉ះពាល់​​ខ្ពស់​បំ​ផុតនៅឆ្នាំ ២០៦៥​។ ដូច្នេះហើយ ការគំរាមកំហែង​ដល់​កា​រ​ផ្គ​ត់ផ្គ​ង់​ទឹ​ក​នៅក្នុ​ង​តំបន់ដែល​មាន​សីតុណ្ហភាព​កើន​ឡើង​ គឺ​ធ្ងន់ធ្ង​រ​ខ្លាំង​ណាស់​»​។

ទាក់ទិននឹង បញ្ហា​កង្វះ​ទឹ​ក​ក៏​នឹងក្លាយជាបន្ទុកផ្នែកហិរញ្ញវ​ត្ថុមួយ​ដែរ ដោយ​គេ​បាន​ប៉ាន់​ប្រមាណ​ថា​ តំបន់​ទាំង​ ២ នឹ​​ងរ​ងផល​ប៉ះពាល់​ច្រើន​ជាងគេ​ ដោ​យ​​រដ្ឋាភិបាល​អាច​ខា​តបង់​ពី ៧ ទៅ ១៤ ភាគរ​យ​នៃ​ផលិត​ផល​ក្នុង​ស្រុក​ស​រុ​បរ​ប​ស់​ពួ​កគេនៅឆ្នាំ ២០៥០​៕

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍