The Phnom Penh Post Search

Search form

Logo of Phnom Penh Post newspaper Phnom Penh Post - តើ​ការរក្សាទុក​ប្រាក់​ បាន​ពី​ការលួច​របស់​សាច់ញាតិ​មានទោស​ឬទេ​? (​តចប់​)




តើ​ការរក្សាទុក​ប្រាក់​ បាន​ពី​ការលួច​របស់​សាច់ញាតិ​មានទោស​ឬទេ​? (​តចប់​)

Content image - Phnom Penh Post
លោក មេធាវី កុយ ដុល្លា កាលពីពេល​កន្លងមក​។ រូបថត សហការី

តើ​ការរក្សាទុក​ប្រាក់​ បាន​ពី​ការលួច​របស់​សាច់ញាតិ​មានទោស​ឬទេ​? (​តចប់​)

កាលពី​ ២ ​សប្ដាហ៍​មុន​ភ្នំពេញ​ប៉ុស្ដិ៍​បាន​​ផ្សព្វផ្សាយ​ ២ ​វគ្គ​រួចហើយ​អំពើ​ការប្រឈមមុខ​នឹង​ទោស ចំពោះ​អ្នករក្សា​ទុក​ដោយ​ចេតនា​នូវ​ប្រាក់​ដែល​សាច់ញាតិ​លួចបាន​តាមរយៈ​ការពន្យល់​ពី​លោក​​មេធាវី កុយ ដុល្លា ជា​សមាជិក​នៃ​ក្រុម​មេធាវី ធម្មសាស្ត្រ មាន​ការិយាល័យ​នៅ​អគារ​ខ ៣៦ ជាន់​ទី​១០ បន្ទប់​លេខ P១០-P១១ ផ្លូវ​លេខ​ ១៦៩ ​សង្កាត់​វាលវង់​ខណ្ឌ​៧មករា ​រាជធានី​ភ្នំពេញ​។ ​សម្រាប់​វគ្គ​នេះ​យើង​សូម​ផ្សព្វផ្សាយ​វគ្គ​បញ្ចប់​តាមរយៈ​សំណួរ​ដូចខាងក្រោម​៖

ឧបមាថា លោក​ (​ក​) ​ជា​ជន​ងងឹត​ភ្នែក​ទាំងសងខាង តើ​ច្បាប់​អនុគ្រោះ​ដល់​គាត់​ដែរឬទេ​?

នៅក្នុង​រឿង​ព្រហ្មទណ្ឌ ការអនុគ្រោះ​ ឬ​ស្ថានសម្រាលទោស​គឺអាច​ផ្ដល់​ចំពោះ​ជនជាប់ចោទ​ដោយ​ស្រប​ទៅ​តាម​ឆន្ទានុសិទ្ធិ​របស់​តុលាការ​។ យោង​មាត្រា ៩៣ កថាខណ្ឌ ១ នៃ​ក្រម​ព្រហ្មទណ្ឌ ចែងថា​ “​កាលណា​កាលៈទេសៈ​នៃ​បទល្មើស​ ឬ​បុគ្គលិកលក្ខណៈ​នៃ​ជនជាប់ចោទ​តម្រូវ តុលាការ​អាច​សម្រេច​ឱ្យ​ជនជាប់ចោទ​បាន​ទទួល​នូវ​ស្ថាន​សម្រាលទោស​”​។

ផ្អែក​តាម​ខ្លឹមសារ​នៃ​មាត្រា​នេះ ប្រសិនបើ​តុលាការ​យល់ឃើញ​ថា មាន​បទល្មើស​ព្រហ្មទណ្ឌ ហើយ​ទន្ទឹមនេះ​តុលាការ​អាច​នឹងធ្វើ​ការពិចារណា​លើ​បុគ្គលិក​លក្ខណៈ និង​កាលៈទេសៈ​របស់​ជនជាប់ចោទ​ដូចជា៖ កម្រិតវប្បធម៌ ជីវភាព ស្ថានភាព​បន្ទុក​ក្នុង​គ្រួសារ ពិការភាព ​និង​ការទើប​តែ​ប្រព្រឹត្ត​បទល្មើស​លើក​ដំបូង ដើម្បី​យក​ជា​មូលដ្ឋាន​ក្នុង​ការពិចារណា​ថា ជនជាប់ចោទ​គួរតែ​ទទួលបាន​ស្ថាន​សម្រាលទោស​ឬ​យ៉ាងណា​។

ករណី​ដដែល​នេះ ប្រសិនបើ​លោក​ (​ក​) ​ទទួលយក​លុយ​ពី​ការលក់​ទ្រព្យ​លួច​គេ ប៉ុន្តែ​គាត់​បាន​យកលុយ​នោះ​ទៅឱ្យ​ម្ចាស់ទ្រព្យ​វិញ តើ​លោក​ (​ក​) ​រួច​ផុតពី​ការជាប់​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​បទល្មើស​នេះ​ឬ​យ៉ាងណា​?

ដូចគ្នា​ទៅនឹង​សំណួរ​ទី​ ១ ​ដែរ អង្គហេតុ​គួរ​ពិចារណា​នៅក្នុង​សំណួរ​នេះ គឺ​មាន​ការពាក់ព័ន្ធ​ខ្លាំង​ទៅនឹង​ធាតុ​អត្តនោម័ត​នៃ​បទល្មើស​។ ​ដូច្នេះ​នៅក្នុង​ករណី​លោក​ (​ក​) ​យើង​សាកល្បង​បែងចែក​ ២ ​ករណី​ដើម្បី​ងាយស្រួល​បកស្រាយ ៖

ករណី​ទី ១ ​គឺ​គាត់​បានទទួល​លុយ និង​យកទៅ​សង​ឱ្យ​ម្ចាស់ទ្រព្យ​ភា្លមៗ​​ព្រោះ​ដឹងថា លុយ​នោះ​បាន​មកពី​អំពើ​លួច​។ ​ដោយ​ពិនិត្យ​ទៅលើ​ចេតនា​របស់​​គាត់​ឃើញថា គាត់​មាន​ភាពសុចរិត​តាំងពី​ដំបូង​ដោយហេតុថា​គាត់​ពុំបាន​រក្សាទុក ចាយវាយ ឬ​យក​ប្រើប្រាស់​ផ្ទាល់ខ្លួន​ទេ ប៉ុន្ដែ​គាត់​យកទៅ​សង​ម្ចាស់​គេ​វិញ​ភ្លាម​។ ក្នុងករណីនេះ តុលាការ​នឹងធ្វើ​ការពិចារណា​អំពី​អវត្តមាន​នៃ​ធាតុ​អត្តនោម័ត​ និង​អាច​រួច​ផុតពី​ការប្រឈម​ទៅនឹង​បទល្មើស ព្រោះ​គាត់​ពុំមាន​ចេតនា​ប្រព្រឹត្ត​បទល្មើស​ឡើយ​ (​មាត្រា​ ៤ នៃ​ក្រមព្រហ្មទណ្ឌ​)​។

ករណី​ទី​ ២ គឺ​បន្ទាប់ពី​គាត់​បាន​យក​​លុយ​ពី​កូន​ហើយ គាត់​ពុំបាន​យកទៅ​សង​ម្ចាស់ទ្រព្យ​វិញ​នោះទេ បើទោះបីជា​គាត់​ដឹងថា លុយ​នោះ​បានមកពី​អំពើ​លួច​ក៏ដោយ ប៉ុន្ដែ​ក្រោយពី​បាន​រក្សាទុក​លុយ​នោះបាន​មួយរយៈ (​មួយខែ ឬ​ពីរ​ខែ​) ​គាត់​បានគិត​ឃើញថា លុយ​នេះ​បាន​មកពី​អំពើ​ខុសច្បាប់ មិនគួរ​រក្សាទុក​ដើម្បី​ចាយវាយ​នោះទេ​គាត់​ក៏​សម្រេចចិត្ត​យកទៅ​ប្រគល់ឱ្យ​ម្ចាស់​គេ​វិញ​។ ស្ថានភាព​បែបនេះ គេ​ហៅថា​ការស្ដាយ​ក្រោយ​ដោយ​សកម្ម មានន័យថា បទល្មើស​បាន​កើតឡើង​រួចទៅហើយ ព្រោះ​គាត់​មាន​ចេតនា​ទុច្ចរិត​តាំងពី​ដំបូង​ក្នុង​ការទទួល​និង​រក្សាទុក​ទ្រព្យ​ដើម្បី​យកមក​ចាយវាយ ប៉ុន្ដែ​ក្រោយមក​គាត់​មាន​ការស្ដាយ​ក្រោយ​ចំពោះ​ទង្វើ​របស់ខ្លួន​ហើយ​បាន​យកលុយ​នោះ​ទៅឱ្យ​ម្ចាស់​គេ​វិញ​។ នៅក្នុង​ករណីនេះ ខ្ញុំ​ជឿថា តុលាការ​នឹង​ពិចារណា​អំពី​អត្ថិភាព​នៃ​បទល្មើស​ដោយ​មូលហេតុ​ថា លោក​មាន​ចេតនា​ទុច្ចរិត​តាំងពី​ដំបូង​មក​ម្ល៉េះ​៕

អត្ថបទគួរចាប់អារម្មណ៍